ABD'de 3 Kasım'da düzenlenen ara seçimlerin ilk sonuçları, Başkan Donald Trump ve Cumhuriyetçi Parti açısından ağır bir yenilgiye işaret etti.
Demokratlar, Cumhuriyetçilerin elindeki Senato'da çoğunluğu elde ederken Temsilciler Meclisi'nde de kontrolü devralmaya hazırlanıyor.
Cumhuriyetçilerin geleneksel olarak güçlü olduğu Teksas, Güney Carolina, Iowa ve Ohio gibi eyaletlerde elde edilen Demokrat zaferleri, seçimlerin Trump yönetimine yönelik güçlü bir tepki olarak yorumlanmasına yol açtı.
Reuters'ın aktardığı ilk sonuçlara göre Demokratlar, Senato seçimlerinde Cumhuriyetçilerin elindeki altı sandalyeyi kazandı. Böylece parti, kendi adaylarının rekabetçi eyaletlerdeki sonuçlarından bağımsız olarak Senato çoğunluğunu güvence altına aldı.
Temsilciler Meclisi'nde ise en az sekiz Cumhuriyetçi sandalye Demokratlara geçti. Demokratların alt mecliste de çoğunluğu elde etmesi bekleniyor.
Seçim gecesinin en dikkat çekici sonuçlarından biri Teksas'ta yaşandı. Demokrat eyalet temsilcisi James Talarico, Cumhuriyetçi Başsavcı Ken Paxton'ı mağlup ederek eyaletin Senato koltuğunu kazandı.
Teksas, 2024 başkanlık seçimlerinde Trump'a çift haneli farkla destek vermişti. Demokratlar, Güney Carolina'da da Cumhuriyetçi Darline Graham'ı mağlup eden doktor Annie Andrews ile bu yüzyılda ilk kez bir Senato yarışı kazandı.
Ohio'da eski Demokrat senatör Sherrod Brown, Cumhuriyetçilerin elindeki koltuğu geri alırken Kansas'ta Adam Hamilton, yaklaşık bir asır sonra eyaletten Senato'ya seçilen ilk Demokrat oldu.
Iowa'da da Demokrat aday Josh Turek, Cumhuriyetçilerin elindeki Senato koltuğunu kazandı. Bu sonuçlar, Demokratların yalnızca çekişmeli eyaletlerde değil, Cumhuriyetçilerin güçlü olduğu bölgelerde de önemli ilerleme kaydettiğini gösterdi.
Valilik seçimlerinde de Cumhuriyetçiler önemli kayıplar yaşadı. Teksas'ta Demokrat Gina Hinojosa, üç dönemdir görevde bulunan Cumhuriyetçi Greg Abbott'ı mağlup ederek eyaletin ilk Latin kökenli kadın valisi olmaya hazırlanıyor.
Georgia'da Keisha Lance Bottoms, eyalet tarihinin ilk siyah kadın valisi seçildi. Demokratlar Iowa ve Ohio'daki valilik yarışlarını da kazandı.
Trump'a yönelik tepki sandığa yansıdı
Ara seçimler, Trump'ın başkanlığının kalan iki yılı için bir tür güven oylaması olarak değerlendiriliyordu. Trump, seçim kampanyası boyunca Cumhuriyetçi adaylara destek vermek üzere çok sayıda mitinge katılmış ve seçmenlerden kendisini oy pusulasında yer alıyormuş gibi düşünmelerini istemişti. Ancak sonuçlar, başkanın kampanya çabalarının Cumhuriyetçilerin kayıplarını önlemeye yetmediğini ortaya koydu.
Reuters'ın aktardığı seçim sonrası anketlere göre seçmenlerin yaklaşık yarısı ara seçimleri Trump'a tepki gösterme fırsatı olarak gördü. Katılımcıların dörtte üçü ülkenin gidişatından öfkeli veya memnuniyetsiz olduğunu belirtirken, yüzde 70'i Kongre'nin başkan üzerinde daha güçlü denetim ve denge mekanizmaları oluşturmasını istedi.
Ekonomik koşullar da seçim sonuçlarında belirleyici başlıklardan biri oldu. Seçmenlerin yaklaşık onda dokuzu yaşam maliyetini oy tercihlerini etkileyen önemli bir unsur olarak tanımladı. Ankete katılanların yaklaşık üçte ikisi yüksek fiyatlardan Trump'ı sorumlu tuttu.
ABD'nin şubat ayında İran'la savaşa girmesi ve yabancı ürünlere uygulanan gümrük tarifelerinin ekonomik etkileri, seçmenlerin tepkisini artıran başlıklar arasında gösterildi.
Associated Press'in seçim sonrası anketi de Trump'ın seçmen desteğinde gerilemeye işaret etti. Ankete katılanların yaklaşık yüzde 60'ı başkanın görev performansını onaylamadığını belirtti. Genç seçmenler ve Hispanik kökenli seçmenlerin Demokrat adaylara yönelmesi de Cumhuriyetçilerin 2024'te Trump'ın başkanlık zaferine katkı sağlayan seçmen koalisyonunda çözülme yaşandığına işaret etti.
Trump'tan seçim sonuçlarına ilişkin açıklama
Cumhuriyetçilerin Kongre'deki çoğunluklarını kaybetme ihtimalinin belirginleşmesinin ardından Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada seçimlerde aday olmadığını vurguladı. Trump, “Oy pusulasında ben yoktum. Olsaydım ezici bir zafer kazanırdık” ifadelerini kullandı.
Demokratların Kongre'nin iki kanadında da çoğunluğu elde etmesi halinde Trump yönetimi, başkanlığının son iki yılında daha güçlü bir muhalefetle karşı karşıya kalacak. Demokratlar Temsilciler Meclisi'ndeki komiteler üzerinde kontrol sağlayarak yönetim hakkında soruşturmalar başlatabilecek, belge ve tanık talep edebilecek. Senato'daki çoğunluk ise başkanın atamaları ve yasama gündemi üzerinde de etkili olacak.
Ara seçim sonuçlarının kesinleşmesiyle birlikte Demokratların Kongre'deki kazanımlarının kapsamı ve Trump yönetiminin kalan iki yıllık dönemde izleyeceği siyasi strateji ön plana çıkacak.
Kaynak: Mepa News