ABD öncülüğündeki Gazze Barış Kurulu, Hamas'a silah bırakma teklifini kabul etmesi için haftanın sonuna kadar süre verdi.
Kurulun Gazze Yüksek Temsilcisi Nickolay Mladenov, cuma günü Kahire'de Hamas'ın üst düzey yetkililerinden oluşan bir heyetle görüştü. İki Arap diplomat ve üçüncü bir kaynak, Hamas'a, "silahsızlanma anlaşmasının hafta sonuna kadar sonuçlandırılması talebinin iletildiğini" söyledi.
Kaynaklar, "silahsızlanma teklifinde küçük değişikliklerin yine de değerlendirilebileceğini, ancak Hamas'ın temel nitelikte değişiklik taleplerinin kabul edilmeyeceğini" belirtti.
Arap diplomatlardan biri, Mladenov'un Gazze savaşını sona erdirmeye yönelik ABD Başkanı Donald Trump planının ikinci aşamasına geçmenin mümkün olduğuna inandığını aktardı. Diplomat, ara buluculuk yapan Mısır, Katar ve Türkiye'nin ise bu konuda iyimser olmadığını söyledi.
Ara bulucular, ABD destekli silahsızlanma teklifini kabul etmesi için Hamas'a baskı yapıyor. Ancak ara bulucu ülkelerden birinden olan Arap diplomat, Hamas'ın "önemli çekinceler koymadan evet deme ihtimalinin düşük olduğunu" vurguladı.
Diplomat, "Bunu yapsalar bile İsrail'in buna uyması da pek olası değil" dedi ve "Başbakan Binyamin Netanyahu'nun seçim yılında Gazze'den ilave bir çekilmeye onay vermeyeceğini" savundu. Diplomat, "Netanyahu'nun koalisyon ortaklarının Gazze'de kalıcı bir İsrail varlığını desteklemeyi sürdürdüğünü" belirtti.
Kaynaklara göre Kahire'deki görüşmede Hamas yetkilileri, Mladenov'un geçen ay ilk kez sunduğu silahsızlanma teklifini doğrudan reddetmekten kaçındı.
Arap diplomat, Hamas tarafının "İsrail'in Trump planının ilk aşamasına uymadığını söylediğini" aktardı. Hamas buna örnek olarak Refah Sınır Kapısı'nın sınırlı biçimde açılmasını, Gazze'ye giren yardım azlığını, İsrail ordusunun Gazze'ye yönelik tekrarlanan saldırılarını gösterdi.
Arap diplomat, Mladenov'un son günlerde bu konuların bazılarını İsrailli yetkililerle görüştüğünü, yardım tırı sayılarının yeniden yükselmeye başladığını, ancak diğer ihlal iddialarının çözümsüz kaldığını belirtti.
Söz konusu silahsızlanma teklif, Gazze'deki tünel ağının imha edilmesini ve Hamas'ın silahlarını aşamalı biçimde teslim etmesini öngörüyor. Mladenov geçtiğimiz hafta X hesabındaki paylaşımında, "Hamas'ın bu plana katılmaması halinde bunun sonuçları olacağı" imasında bulundu. Mladenov, "Nehri geçmeyen denizde boğulur" ifadelerini kullandı.
Plan iki bölümden oluşuyor: "Trump'ın Gazze için Kapsamlı Barış Planı'nın Uygulanmasının Tamamlanmasına Yönelik Adımlar" başlıklı 12 maddelik bir belge ve Hamas'ın silahlarını sekiz ay boyunca teslim edeceği beş aşamalı bir takvim.
Belgelerde, İslami Cihad gibi gruplar dahil Gazze'deki tüm silahlı grupların, Ulusal Gazze Yönetim Komitesi (NCAG) olarak adlandırılan Filistinli teknokratların nezaret edeceği bir silahsızlanma sürecine katılacağı belirtiliyor.
Belgede, "Gazze, tek otorite, tek hukuk, tek silah ilkesiyle yönetilecektir. Buna göre yalnızca NCAG tarafından yetkilendirilen kişiler silah bulundurabilecek ve tüm silahlı gruplar askeri faaliyetlerini durduracaktır" ifadeleri yer alıyor.
Belgeye göre silahsızlanma süreci, Barış Kurulu'nun baş temsilcisi Nickolay Mladenov tarafından kurulacak olan "Silah Toplama Doğrulama Komitesi" tarafından doğrulanacak.
Ayrıca, yeniden inşaya yalnızca askerden arındırılmış olarak ilan edilen bölgelerde izin verilecek.
12 maddelik plan Filistin devletinden veya bağımsızlıktan söz etmiyor.
Planın takvimine göre birinci aşama 15 gün sürecek. Bu aşamada NCAG Gazze'de güvenlik ve idari kontrolü devralacak ve silah toplama için hazırlık adımlarını başlatacak.
İkinci aşama 16 ila 60'ıncı günler arasını kapsıyor. Bu aşamada İsrail, kontrol ettiği bölgelerden ağır silahları çıkaracak ve uluslararası bir güvenlik gücü konuşlandırılacak.
Üçüncü aşama 30 ila 90'ıncı günler arasını kapsıyor ve en yoğun dönem olarak tanımlanıyor. Bu aşamada Hamas, tüm ağır silahlarını ve askeri teçhizatını NCAG'ye devredecek ve tüm tünellerin, patlayıcıların ve askeri altyapının yok edilmesine izin verecek.
Dördüncü aşama 91 ila 250'nci günler arasını kapsıyor. Bu aşamada NCAG'ye bağlı polis güçleri, silahlar ve tüfekler dahil kalan tüm silahları toplayacak ve kayıt altına alacak. İsrail güçleri aşamalar halinde çekilmeye başlayacak.
Beşinci aşama ise "silahsızlanmanın nihai doğrulanması" olarak tanımlanıyor. Bu aşamada ise İsrail güçlerinin "bir güvenlik çevresindeki varlık" hariç Gazze'den tamamen çekileceği ve kapsamlı yeniden inşa çabalarının başlayacağı belirtiliyor.
Kaynak: Mepa News