Afrika'nın önde gelen düşünce kuruluşlarından Institute for Security Studies (ISS), kısa süre önce yaptığı yeni bir araştırmada Cemaat Nusret el İslam vel Müslimin'in (CNİM) Gine'nin kapılarına dayandığını belirtti.
Araştırmaya göre, "grubun çatışmayı Mali'ye komşu Gine gibi ülkelere genişleteceğine ilişkin endişeler" artarken Mali ise "cihat yanlısı gruplar tarafından tamamen ele geçirilmenin" eşiğinde bulunuyor.
Mali içinde, özellikle Gine sınırı boyunca düzenlenen saldırılar son iki yılda önemli ölçüde yoğunlaştı. Hedefler arasında kontrol noktaları ve Çinli madencilik şirketlerinin faaliyet gösterdiği Gine sınırı yakınlarındaki bölgeler bulunuyor.
Gine sınırına 50 kilometre mesafedeki güneybatı kenti Yanfolila'da bulunan bir kontrol noktası CNİM'in saldırdığı yerler arasındaydı. Grup, 4 Temmuz'da Kenieroba Cezaevi'ne de saldırı düzenledi.
Rapora göre CNİM, Mayıs ayının başından bu yana başkent Bamako ile Mali-Gine sınırındaki Kourémalé kentini birbirine bağlayan yolu defalarca kapattı.
Cihat yanlılarının hızlı ilerleyişi hükümet yetkilileri arasında büyük endişeye yol açarken, Gine Devlet Başkanı Mamady Doumbouya, CNİM'in yayılmasını önlemeyi amaçlayan Özel Operasyonlar Komutanlığı adlı bir merkez kurdu.
ISS, bu girişimi "Gine hükümetinin ülke içindeki kırılganlıkları görmezden gelmesinin bir yolu olarak" nitelendirdi ve Mali'den gelen grupların Gine'ye yayılıp etki ağları ve askeri üsler kurabileceği ihtimaline işaret etti.
Araştırma, CNİM'in yayılmasını mümkün kılan etkenler arasında grubun Mali'yi Senegal ve Fildişi Sahili'ne bağlayan önemli yollara uyguladığı ablukayı ile başkent Bamako'nun kuşatılmasını gösterdi.
Institute for Security Studies, araştırmasında CNİM'in artan gücü ve Gine içindeki kırılganlıklar göz önüne alındığında, grubun Gine içinde yerleşmesinin mümkün olduğunu açıkça belirtti.
Başkent Bamako'yu Senegal ve Fildişi Sahili'ne bağlayan ana yolların abluka altına alınması nedeniyle Mali yönetimi, Gine'ye uzanan yolu kullanmak zorunda kalmıştı. Ancak araştırmaya göre bu planın kendisi, CNİM'in Bamako-Kourémalé yolu boyunca operasyonlarını genişletmesine yol açabilir.
Gana'daki Afrika Güvenlik ve Stratejik Çalışmalar Merkezi'nin kurucusu Frederick Appiah, "CNİM'in yayılması artık gerçek ve yakın bir tehdit. Gana'nın kuzey sınırlarında olgunlaşan hareket, ülkenin demokrasisinin dayanıklılığı açısından büyük bir sınav olmaya hazırlanıyor. Bu nedenle Sahel'den çıkarılan dersler çok zor" dedi.
Analist Jessica Moody de "Sahel'de görülen hareketler, cihat yanlılarının o bölgede birçok fırsattan yararlanmış olması nedeniyle kıyı ülkeleri için önemli dersler sunuyor" ifadelerini kullandı.
Öte yandan New York merkezli güvenlik odaklı kuruluş The Soufan Center, CNİM'in yaklaşık bir yıldır sürdürdüğü petrol ablukasının, geniş toprakları kontrol eden ve kapsamlı bir tutum benimseyen grubun gücünü gösterdiğini belirtti.
Rapora göre Mali'deki askeri hükümetin tedarik zincirleri ciddi bir tehditle karşı karşıya. Yönetimin kara yollarına büyük ölçüde bağımlı olması, Bamako merkezli yönetimi zayıflatıyor.
The Soufan Center ayrıca, CNİM'in başkent çevresinde kurduğu kontrol noktaları, düzenlediği pusular ve yerleştirdiği mayınlar nedeniyle hükümetin askeri tedarikinin ve taşımacılığının ciddi ölçüde azaldığını bildirdi.
Raporda, bu sorunların Mali hükümetini, tedarikin bir bölümünün başkent Bamako'ya ulaşabilmesi için düzenli silahlı konvoylar kullanmak da dahil olmak üzere daha pahalı alternatif yöntemlere başvurmaya zorladığı belirtildi.
Rapora göre Rusya tarafından Bamako'ya sağlanan, kısa süre önce Togo'daki bir limanda boşaltıldıktan sonra kara yoluyla Mali'ye taşınan askeri araç sevkiyatı, güvenlik durumunun ve yaptırımların giderek daha fazla güçlük oluşturduğunu gösteriyor.
Araştırma kuruluşu C4ADS tarafından yapılan bir çalışma, kara yollarının kapatılması nedeniyle Rusya'nın Sahel'e tedarik ulaştırmak için uçaklardan ve pahalı hava taşımacılığı ağlarından geniş ölçüde yararlandığını ortaya koydu.
Rapora göre cihat yanlısı gruplar, Bamako hükümetinde yaygın olduğunu söyledikleri İslam karşıtı uygulamaları öne çıkarmaya yönelik güçlü bir kampanya yürütüyor.
Öte yandan raporda Mali'de 25 Nisan'da düzenlenen kapsamlı saldırının, "CNİM'in modern ve son derece organize bir askeri güce sahip olduğunu ortaya koyduğu" öne sürüldü.
ADF dergisi de Mali Savunma Bakanı'nın öldürüldüğü saldırının, CNİM'in bir gün Mali hükümetini ele geçireceği yönündeki görüşü güçlendirdiğini belirtti. Dergi, CNİM'in cunta güçlerini ve Rus paralı askerlerini ülkenin kuzeyinden çekilmeye zorladığına, bunun Savunma Bakanı Sadio Camara'nın öldürüldüğü operasyon sırasında yaşandığına dikkat çekti.
International Institute for Counter-Terrorism için bir rapor hazırlayan güvenlik analisti David Doukhan, bakanın öldürüldüğü operasyon hakkında, "Bu geniş çaplı saldırı, Assimi Goita liderliğindeki askeri rejimin kırılganlığını ortaya çıkardı" dedi. ADF dergisi ayrıca "CNİM'in operasyonlarını ve hizmetlerini önemli ölçüde genişletme fırsatı bulduğunu ve şeriat hukukunun uygulanmasını çok daha geniş bir bölgeye yaymak amacıyla nüfuzlarını artırmaya çalıştıklarını" kabul etti.
Derginin görüşlerine yer verdiği Nijeryalı ulusal güvenlik analisti Fulan Nasrullah, CNİM'in yayılmasından büyük endişe duyduğunu ifade ederek bunun yalnızca Mali ile sınırlı kalmayacağını vurguladı. Nasrullah, CNİM'in Mali'nin ardından diğer bölge ülkelerine geçeceğini dile getirdi.
Kaynak: Mepa News