Irak Başbakanı Ali Zeydi, ülkedeki silahların devlet kontrolünde toplanmasını öngören yeni bir yasa tasarısı hazırlanması talimatı verdi.
Zeydi, devlet kurumlarının güvenliği ve ülkenin istikrarı açısından en büyük tehditlerden birinin kontrol dışındaki silahlar olduğunu belirterek, silah kullanımının anayasal çerçevede yalnızca devletin yetkisinde olmasını istedi.
Zeydi, Meclis Güvenlik ve Savunma Komisyonu Başkanı Halid el Ubeydi ile yaptığı görüşmede, "kontrol dışı silahların" hukukun üstünlüğünü ve güvenlik kurumlarının otoritesini zayıflattığını söyledi. Görüşmede ayrıca Irak güvenlik güçlerinin ülkenin sınırlarını ve hava sahasını korumaya yönelik çalışmaları ele alındı.
Eylül sonu için hedef belirlendi
Bağdat yönetimi, silahların devlet kontrolünde toplanması konusunda eylül ayı sonunu hedef tarih olarak belirledi. Irak hükümet sözcüsü Haydar el Abudi, görüşmelerin devam ettiğini ve devletin silah üzerindeki tekelini belirlenen takvim doğrultusunda tesis edeceğini açıkladı.
Haziran ayında da Irak Silahlı Kuvvetler Başkomutanlığı Sözcüsü Sabah en Numan, silahların devlet kontrolünde toplanması için bir komite oluşturulduğunu duyurmuştu.
İçişleri Bakanlığı ise ülkedeki silahların kayıt altına alınması amacıyla yaklaşık 6 milyon silahın yer aldığı bir veri bankası oluşturulduğunu açıkladı. Bakanlık ayrıca Haşdi Şabi ile bağlantılı olduğu öne sürülen 71 "sahte karargahın" kapatıldığını duyurdu.
Haşdi Şabi ise kapatılan merkezlerin kendisine bağlı olmadığını ve söz konusu yerlerin kuruma bağlı olduklarını öne süren kişiler tarafından kullanıldığını açıkladı.
Büyük sınav: Silahlı gruplar
Bağdat'ın karşı karşıya olduğu en önemli sorunlardan biri, Irak'taki çok sayıda silahlı grubun sahip olduğu geniş silah kapasitesinin merkezi devlet otoritesi altında toplanması.
Bu süreç, özellikle İran'a yakın silahlı grupların tutumu nedeniyle siyasi ve güvenlik açısından hassas bir noktaya dönüşmüş durumda. Irak yönetiminin silahların devlet kontrolüne alınması için belirlediği süre yaklaşırken, bazı güçlü gruplar silahlarını teslim etmeye yanaşmıyor.
Ülkenin en güçlü silahlı gruplarından Irak Hizbullah Tugayları, "direniş silahı" olarak tanımladığı silahlarını hükümete teslim etmeyeceğini açıklarken, silah kapasitesini geliştirmeye devam edeceğini belirtti.
Buna karşılık bazı grupların silahların devlet kontrolüne alınması konusunda hükümetle uzlaşmaya daha yakın bir tutum sergilediği belirtiliyor. Sadr hareketine bağlı Seraya es Selam, Asaib Ehli'l Hak ve Ketaib İmam Ali bu kapsamda adı geçen yapılar arasında bulunuyor.
Bölgesel savaş Irak'ı daha zor bir sınavla karşı karşıya bıraktı
Silahların devlet kontrolünde toplanmasına yönelik girişim, Irak'ın bölgesel çatışmaların etkisi altında bulunduğu bir dönemde yürütülüyor. İsrail ve ABD ile İran arasındaki savaşın Irak'a yansıması, ülkedeki silahlı grupların faaliyetleri ve devlet otoritesinin korunması tartışmalarını daha da kritik hale getirdi.
Bağdat yönetimi bir yandan İran'a yakın grupların silahlı kapasitesini kontrol altına almaya, diğer yandan Irak'ın bölgesel çatışmalara çekilmesini engellemeye çalışıyor.
Hükümetin hedefi yalnızca silahların toplanması değil, ülkede silahlı güç kullanma yetkisinin tek merkezde, yani devletin güvenlik kurumlarında toplanması. Ancak bu hedefin hayata geçirilmesi, Irak siyasetinde önemli ağırlığa sahip silahlı gruplarla doğrudan bir güç mücadelesine dönüşme riski taşıyor.
Eylül sonu yaklaşırken Bağdat'ın önündeki temel soru, silahların devlet kontrolüne alınmasına yönelik takvimin uygulanıp uygulanamayacağı ve hükümetin silahlı gruplarla karşı karşıya gelmeden bu süreci ne ölçüde ilerletebileceği olacak.
Kaynak: Mepa News