Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’nda arz kesintisinin uzayabileceğine yönelik endişeler ve ABD’nin İran limanlarına yönelik kuşatmasının sürebileceği beklentisiyle yüzde 6’nın üzerinde artarak son haftaların en yüksek seviyelerine çıktı.
Reuters verilerine göre, ABD ham petrolü çarşamba günü yüzde 6,95 artışla varil başına 106,88 dolara yükselirken, uluslararası gösterge Brent petrolü yüzde 6,08 artışla 118,03 dolardan kapandı.
Brent petrol, gün içinde Haziran 2022’den bu yana en yüksek seviyeyi gördü.
Perşembe günü erken saatlerde Brent petrol vadeli işlemleri 119,94 dolara, ABD Batı Teksas tipi ham petrol (WTI) ise 107,51 dolara yükseldi.
Fiyatlardaki yükseliş, yaklaşık iki aydır devam eden ABD-İsrail ile İran arasındaki savaşta çözüm sağlanamaması ve Hürmüz Boğazı’nda İran güçlerinin uyguladığı abluka nedeniyle yakıt tedarikinde yaşanan aksaklıkların sürmesiyle bağlantılı görülüyor.
ABD’den enerji piyasası hamlesi
Beyaz Saray’dan bir yetkili, ABD Başkanı Donald Trump’ın petrol şirketleriyle İran limanlarına yönelik aylar sürebilecek bir kuşatmanın etkilerini azaltma yollarını görüştüğünü açıkladı.
Yetkili, Trump ile petrol yöneticilerinin “küresel petrol piyasalarını rahatlatmak ve gerekirse mevcut ablukayı aylarca sürdürürken Amerikan tüketiciler üzerindeki etkiyi en aza indirmek için atılabilecek adımları” ele aldığını belirtti.
Bu görüşmelerin piyasalarda arz kesintisinin uzayabileceği yönünde endişeleri artırdığı ifade edildi. Ayrıca ABD Savunma Bakanlığı’nın, İran’a yönelik savaşın şimdiye kadar 25 milyar dolara mal olduğunu açıkladığı bildirildi.
“Çözüm ihtimali zayıf”
Piyasa analistleri, kısa vadede krize çözüm bulunmasının zor olduğuna dikkat çekiyor.
IG piyasa analisti Tony Sycamore, “İran krizine kısa vadede çözüm bulunması ya da Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ihtimali zayıf görünüyor” değerlendirmesinde bulundu.
Asya Kalkınma Bankası, bölge için büyüme tahminini yüzde 5,1’den 4,7’ye düşürdü. Uzmanlar, Asya-Pasifik bölgesinin büyük ölçüde Orta Doğu petrolüne bağımlı olduğunu ve fiyat artışlarının bölge ekonomileri üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu belirtiyor.
BAE’nin OPEC’ten ayrılması
Trump ayrıca, Birleşik Arap Emirlikleri’nin OPEC’ten ayrılma kararını memnuniyetle karşıladı.
BAE’nin bu adımının petrol fiyatlarını düşürmeye katkı sağlayabileceğini savunan Trump, ülkenin “kendi yolunu izlemek istediğini” ifade etti.
BAE, 1 Mayıs itibarıyla OPEC ve OPEC+ ittifakından ayrılacağını açıklamıştı. Uzmanlar, bu kararın kısa vadede piyasalar üzerinde sınırlı etkisi olacağını belirtiyor.
Analistler, Hürmüz Boğazı’ndaki kapanma ve savaş nedeniyle üretim ve ihracatın zaten kısıtlı olduğunu, Körfez ülkelerinin savaş öncesi üretim seviyelerine dönmesinin aylar alabileceğini ifade ediyor.
Kaynak: Mepa News, Al Jazeera