ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran'ın Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü "tamamen kaybettiğini" savunarak Tahran'ın ekonomisinin de "tam ve kapsamlı bir çöküş" yaşadığını ileri sürdü.
Rubio, Yunanistan'ın başkenti Atina'da gazetecilere yaptığı açıklamada, Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol miktarının savaş öncesindeki seviyelere yaklaştığını belirtti.
Rubio, "Şu anda akan petrol miktarları, bu çatışma başlamadan önce taşınan miktarlara neredeyse eşit. Dolayısıyla boğaz üzerindeki kontrolü tamamen kaybettiler" dedi.
Hürmüz Boğazı, Basra Körfezi'ndeki petrol ve doğal gaz ihracatının dünya piyasalarına ulaştırılması açısından kritik bir güzergah konumunda bulunuyor. Reuters'ın verilerine göre Orta Doğu'dan petrol ihracatı eylül sonunda savaş öncesi seviyeleri aşarak günlük 18 milyon varilin üzerine çıkmıştı. Ancak petrol fiyatları, bölgedeki çatışmalar ve lojistik riskler nedeniyle varil başına 100 doların üzerinde seyretmeye devam ediyor.
Rubio'dan İran'a nükleer program mesajı
Rubio, İran'ın nükleer programı konusunda ABD ile anlaşmaya varmak için önünde birçok fırsat bulunduğunu ancak Tahran'ın bunları değerlendirmediğini söyledi.
İran'ın kaynaklarını "terör", silahlar ve Hizbullah için kullandığını savunan Rubio, ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın askeri ve savaş sanayisine yönelik kapasitesini hedef aldığını belirtti.
Rubio, "İran'ın nükleer programa sahip olmasına izin verilemez" dedi.
Rubio'nun açıklamaları, Washington ile Tahran arasındaki gerilimin Hürmüz Boğazı ve bölgesel enerji akışları üzerindeki etkisinin gündemde olduğu bir dönemde geldi.
Atina'da Hürmüz ve enerji güvenliği gündemi
Rubio, Atina ziyaretinde Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Gerapetritis ve Başbakan Kiryakos Miçotakis ile görüşüyor.
ABD Dışişleri Bakanlığına göre ziyaret kapsamında iki ülke arasındaki Stratejik Diyalog'un altıncı turu gerçekleştiriliyor. Görüşmelerin ana gündeminde bölgesel güvenlik, savunma, enerji güvenliği, ticaret ve teknoloji alanlarında iş birliği bulunuyor.
Rubio, Yunanistan'ı ABD'nin "çok önemli bir müttefiki" olarak nitelendirerek iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca askeri alanla sınırlı olmadığını, güçlü ekonomik bağlara da dayandığını söyledi.
ABD Dışişleri Bakanı, "Yunanistan çok önemli bir müttefikimiz. Burası yalnızca askeri varlığımızın bulunduğu bir yer değil, aynı zamanda güçlü ekonomik ilişkilerimizin olduğu bir ülke" ifadelerini kullandı.
Rubio'nun ziyareti, Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmelerin yanı sıra Kızıldeniz'deki güvenlik sorunlarının küresel enerji ve deniz taşımacılığı üzerindeki etkilerinin tartışıldığı bir döneme denk geliyor. Reuters'a göre Yunanistan, Kızıldeniz'deki AB deniz misyonuna öncülük ederken Atina yönetimi, şartların uygun olması halinde Hürmüz Boğazı'nda deniz desteği sağlama konusunda da açık kapı bıraktı.
Yunanistan enerji merkezi olmayı hedefliyor
İran ve Ukrayna'daki savaşlar, Avrupa'nın enerji tedarik zincirlerinin kırılganlığını yeniden gündeme getirirken Yunanistan, Güneydoğu Avrupa'nın önemli doğal gaz geçiş merkezlerinden biri olma hedefini güçlendiriyor.
Atina ve Washington arasındaki Stratejik Diyalog kapsamında enerji güvenliği, LNG tedariki ve Güneydoğu Avrupa ile Batı Balkanlar'a yönelik enerji bağlantılarının geliştirilmesi de ele alınıyor.
Rubio, İzlanda ziyaretinin ardından salı günü Atina'ya geçti ve buradaki temaslarının ardından Portekiz'e geçmesi planlanıyor.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Rubio'nun 5-8 Ekim tarihleri arasındaki Avrupa turunda savunma, enerji, ekonomik iş birliği ve bölgesel güvenlik konularının ele alınacağını açıkladı.
Kaynak: Mepa News