Batılı istihbarat kaynakları, Rusya’nın savaş yorgunu müttefiki İran’ın çatışmayı sürdürmesine yardımcı olmak amacıyla desteğini artırdığını ileri sürdü.
Konuya ilişkin bilgi sahibi iki yetkili, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’taki saldırılarından birkaç gün sonra İran ve Rusya’dan üst düzey yetkililerin Tahran’a insansız hava aracı (İHA) tedarik edilmesine yönelik gizli görüşmelere başladığını belirtti. Aynı kaynaklar, sevkiyat hazırlıklarının mart ayı başında başladığını ve ay sonuna kadar tamamlanmasının planlandığını ifade etti.
Konuyla ilgili bilgi sahibi kişiler, Moskova’nın Tahran ile yakın ilişkilerini sürdürdüğünü ve uydu görüntüleri, hedefleme verileri ile istihbarat desteği de dahil olmak üzere kritik yardımlar sağladığını öne sürdü.
Financial Times gazetesinin aktardığına göre, İranlı yetkililer bu ay gönderilmesi planlanan İHA’ların modelini net biçimde belirtmedi. Batılı bir güvenlik yetkilisi ise Rusya’nın ancak İran yapımı Şahid-136’ya dayanan “Geran-2” gibi modelleri teslim edebileceğini kaydetti.
Üst düzey bir Batılı yetkili, Moskova’nın müdahalesinin yalnızca İran’ın askeri kapasitesini artırmayı değil, aynı zamanda Tahran’daki yönetimin siyasi istikrarını desteklemeyi de amaçladığını savundu.
İngiltere’deki Kraliyet Birleşik Hizmetler Enstitüsü araştırmacısı Antonio Giustozzi, İran’ın daha fazla İHA’dan ziyade daha gelişmiş sistemlere ihtiyaç duyduğunu belirterek, ABD-İsrail saldırılarının hemen ardından Rusya ile İHA tedarikine ilişkin görüşmelerin başladığını duyduğunu ifade etti.
Öte yandan, İsrail’in geçen hafta Rusya ile İran arasında Hazar Denizi üzerinden askeri teçhizat taşınan ana bir rotayı hedef aldığı öne sürüldü.
Paris’teki Sciences Po Üniversitesi’nden Nicole Grajewski, Tahran’ın Rus İHA’larını tersine mühendislikle inceleyerek kendi sistemlerini geliştirmeyi amaçlayabileceğini söyledi. Grajewski, Rusların Şahid tipi İHA’larda motor, navigasyon ve elektronik karıştırmaya dayanıklılık alanlarında önemli iyileştirmeler yaptığını ve bu sistemlerin İran’ın yerli üretimlerinden daha gelişmiş hale geldiğini kaydetti.
Rusya daha önce yaptığı açıklamada, çatışmanın başlamasından bu yana İran’a insani yardım gönderdiğini duyurmuş, geçen hafta Azerbaycan üzerinden 13 tondan fazla ilaç sevk edildiğini bildirmişti.
Rusya’nın 2023’ten bu yana İran tasarımı Şahid İHA’lara dayalı modelleri Ukrayna’da kullanmak üzere ürettiği ve bu sistemlerde hava savunmalarından kaçınmayı kolaylaştıran değişiklikler yaptığı biliniyor.
Öte yandan Tahran’ın Moskova’dan daha gelişmiş hava savunma sistemleri talep ettiği, Aralık ayında taşınabilir Verba hava savunma sistemlerine ait 500 fırlatıcı ve 2.500 adet 9M336 füzenin üç yıl içinde teslim edilmesini öngören bir anlaşmayı kabul ettiği belirtildi. Ancak Batılı yetkililere göre Rusya, İran’ın S-400 hava savunma sistemi talebini reddetti.
Rusya ile İran geçen yıl stratejik ortaklık anlaşması imzalamış, ancak anlaşma iki ülke arasında karşılıklı savunma yükümlülüğü içermemişti.
Kaynak: Mepa News