Suriye Ulusal Kayıp Kişiler Komisyonu, Esed döneminde ailesiyle birlikte zorla kaybedilen diş hekimi Raniya el Abbasi’nin altı çocuğunun öldüğünün yüksek derecede kesinlik taşıyan bulgularla tespit edildiğini açıkladı.
Komisyondan yapılan açıklamada, uzun süredir yürütülen soruşturmalar ve analizler sonucunda elde edilen güvenilir ve birbirini doğrulayan verilerin, çocukların hayatını kaybettiği sonucuna ulaştırdığı belirtildi.
Açıklamada, sonuçların kamuoyuna duyurulmasından önce aile fertlerine bildirildiği ve çocukların naaşlarına ulaşılması için çalışmaların sürdüğü ifade edildi.
İçişleri Bakanlığı: Emced Yusuf soruşturmanın merkezinde
Suriye İçişleri Bakanlığı da yürütülen soruşturmaların, Raniya el Abbasi’nin çocuklarının Esed rejimine bağlı gruplar tarafından öldürüldüğüne işaret eden bilgi ve deliller ortaya çıkardığını duyurdu.
Bakanlık açıklamasına göre soruşturma kapsamında gözaltına alınan kişilerin ifadeleri, çocukların öldürüldüğü yönündeki bulguları güçlendirdi. Suriye Ulusal Kayıp Kişiler Komisyonu'nun sağladığı görüntü ve bilgilerin de soruşturmaya katkı sunduğu belirtildi.
İlk bulguların, kısa süre önce yakalanan ve 2013 yılında Şam’ın Tadamon mahallesinde gerçekleştirilen katliamın başlıca sorumlularından biri olmakla suçlanan Emced Yusuf’un olayla bağlantısına işaret ettiği kaydedildi.
Bakanlık, soruşturmanın devam ettiğini ve diğer şüphelilerin de tespit edilerek yargı önüne çıkarılmasının hedeflendiğini açıkladı.
Aileden açıklama
Raniya el Abbasi’nin kardeşi Hassan el Abbasi, yayımladığı görüntülü mesajda altı çocuğun ölümünün artık kesinleştiğini söyledi.
El Abbasi, aile olarak bu sonuca ulaştıklarını belirterek Emced Yusuf’u çocukların ölümünden sorumlu tuttu.
Ayrıca aile üyelerinin, Yusuf’a ait olduğu belirtilen bazı görüntü kayıtlarını izlediğini ifade eden El Abbasi, söz konusu videolardan birinde çocukların karanlık bir odada tutulduğunun görüldüğünü ve kendilerine “terörü finanse etmekle” ilgili suçlamalar yöneltildiğini öne sürdü.
2013’ten bu yana kayıptılar
Olay, Mart 2013’te Esed rejimine bağlı güçlerin Şam’ın Dummar semtindeki aile evine baskın düzenlemesiyle başladı.
Baskının ardından diş hekimi Raniya el Abbasi, eşi Abdurrahman Yasin ve altı çocukları Dima, İntisar, Necah, Alaa, Ahmed ve Layan’dan bir daha haber alınamadı.
Dosya, yıllar boyunca Suriye’deki zorla kaybetme vakalarının en sembolik örneklerinden biri haline geldi.
Geçmişte çocukların yetimhanelere veya başka ailelerin yanına verilmiş olabileceğine dair çeşitli iddialar ortaya atılmıştı. Ancak son soruşturmalar bu ihtimali zayıflatarak çocukların öldürüldüğü sonucuna ulaştı.
Tepkiler ve adalet çağrıları
Dosyayla ilgili açıklama, Suriye kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. “Sezar” adıyla bilinen eski rejim tanığı Ferid al Madhan, olayın Esed rejimi dönemindeki en ağır zorla kaybetme suçlarından biri olduğunu belirterek adaletin sağlanması ve sorumluların hesap vermesi gerektiğini söyledi.
Fadıl Abdulgani ise açıklamanın Suriye’de yıllarca süren sistematik ihlallerin boyutunu gözler önüne serdiğini belirtti.
Abdulgani, halen binlerce çocuğun kayıp veya zorla kaybedilmiş durumda olduğunu ve akıbetlerinin ortaya çıkarılmasının geçiş dönemi adaletinin temel unsurlarından biri olduğunu vurguladı.
Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani de yaptığı açıklamada hükümetin, kurbanların fedakârlıklarını adalet ve onur temelli yeni bir Suriye’nin inşasında temel kabul ettiğini belirtti.
Şeybani, eski rejim döneminde işlenen suçlardan sorumlu kişilerin yargı önüne çıkarılması için çalışmaların sürdürüleceğini söyledi.
Suriye’de kayıplar dosyası
Zorla kaybedilenler dosyası, Suriye’nin en karmaşık ve hassas meselelerinden biri olmaya devam ediyor.
İnsan hakları kuruluşlarına göre Esed rejimi döneminde yüz binlerce kişi gözaltına alındı veya kayboldu.
Uluslararası Kayıp Kişiler Komisyonu daha önce 2011’den bu yana Suriye’de 130 binden fazla kişinin kayıp olduğunu açıklamış, toplam sayının geçmiş dönemlerle birlikte 300 bine ulaşabileceğini belirtmişti.
Suriye İnsan Hakları Ağı ise Mart 2011’den bu yana 177 binden fazla kişinin zorla kaybedildiğini bildiriyor.
Esed rejiminin 8 Aralık 2024’te devrilmesinin ardından ülkenin farklı bölgelerinde çok sayıda toplu mezar ortaya çıkarılmış ve bu mezarlara ilişkin kapsamlı soruşturmalar başlatılmıştı.
Suriye yönetimi, eski rejim döneminde işlenen suçların aydınlatılması ve sorumluların yargılanmasının öncelikleri arasında yer aldığını vurgulamaya devam ediyor.
Kaynak: Mepa News