ABD Başkanı Donald Trump, yedinci ayına giren İran savaşının sona yaklaşmasını umduğunu söyledi. Trump'ın açıklaması, Suudi Arabistan'ın Yemen'deki Husilere yönelik hava saldırılarını artırdığı ve Husilerin de Suudi kentlerine füze ve İHA saldırıları düzenlediği bir dönemde geldi.
Trump, çarşamba akşamı gazetecilerin soruları üzerine, Yemen'de Suudi Arabistan ile Husiler arasında çatışmaların yeniden yoğunlaştığına ilişkin haberlerin ardından, "Umarım savaşın sonuna yaklaşıyoruz." dedi.
Trump ayrıca İran'ın bir anlaşma yapmak istediğini düşündüğünü belirterek, "Bir anlaşma yapmak istiyorlar. Bunun nasıl sonuçlanacağını göreceğiz." ifadelerini kullandı. ABD Başkanı, İran'dan kendisine doğrudan mesaj ulaştığını da söyledi ancak bunun ayrıntılarını paylaşmadı.
Savaş Yemen'e ve enerji altyapısına yayıldı
İran ile savaşın Yemen cephesine taşınması, bölgedeki çatışmanın enerji piyasaları üzerindeki etkilerine ilişkin endişeleri artırdı.
İran destekli Husiler son haftalarda Yemen'in Kızıldeniz kıyısında hızlı bir ilerleme kaydederken, Suudi Arabistan'a yönelik füze ve İHA saldırıları düzenlediklerini açıkladı.
Husilerin saldırıları arasında Suudi Arabistan'ın Kızıldeniz kıyısındaki önemli petrol limanı Yanbu ile Hamis Muşayt'taki hava üssüne yönelik saldırı iddiaları da bulunuyor.
Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seri, Suudi Arabistan'ın bu hafta Yemen'e 450'ye kadar hava saldırısı düzenlediğini öne sürdü. Suudi destekli Yemen hükümeti güçleri, Suudi Arabistan ile birlikte Husi mevzilerine yönelik hava operasyonları yürüttüklerini kabul ederken, Riyad Husi kaynaklarının verdiği saldırı sayısını doğrulamadı.
Husilerin saldırıları, 10 Eylül'de düzenlenen bir İHA saldırısının ardından Suudi Arabistan'ın Doğu-Batı Petrol Boru Hattı'nın devre dışı kaldığı dönemde gerçekleşiyor.
Günlük yaklaşık 4 milyon varil kapasiteye sahip olan hat, Suudi petrolünün Basra Körfezi'nden Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu'ya taşınmasını sağlayarak Hürmüz Boğazı'na alternatif bir ihracat güzergahı oluşturuyor. Hattın uzun süre devre dışı kalması halinde küresel petrol arzının yaklaşık yüzde 4'ünün etkilenebileceği belirtiliyor.
Hürmüz Boğazı'ndaki kesinti petrol piyasasını etkiliyor
İran savaşı nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki deniz taşımacılığının ciddi ölçüde aksaması, küresel enerji arzına ilişkin endişeleri artırdı.
Savaş öncesinde dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin yaklaşık yüzde 20'si Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleştiriliyordu.
Brent petrolünün varil fiyatı çarşamba günü yaklaşık 108 dolar seviyesinde işlem gördü. Ancak Suudi Arabistan'ın Umman üzerinden ilave ham petrol kargoları göndermeyi planladığına ilişkin haberlerin ardından petrol fiyatları perşembe günü geriledi.
Brent petrol vadeli kontratları 00.49 GMT itibarıyla 1,24 dolar veya yüzde 1,2 düşüşle 104,59 dolar seviyesine inerken, ABD'nin Batı Teksas türü ham petrolü (WTI) 1,14 dolar veya yüzde 1,1 gerileyerek 101,29 dolara düştü.
Trump Körfez liderleriyle görüşecek
Axios'un haberine göre Trump'ın, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu kapsamında gelecek hafta Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin liderleri veya dışişleri bakanlarıyla görüşmesi bekleniyor.
Habere göre görüşmede Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Katar, Bahreyn, Kuveyt ve Umman'ın temsilcilerinin yer alması ve İran savaşı ile çatışmanın bölgeye yayılmasının ardından atılabilecek adımların ele alınması bekleniyor.
Beyaz Saray ve ABD Dışişleri Bakanlığı, söz konusu görüşmeye ilişkin Axios'un sorularına yanıt vermedi.
Suudi Arabistan'daki güvenlik uyarısı yükseltildi
Çatışmaların Yemen'e yayılmasının ardından ABD, Suudi Arabistan'a yönelik seyahat uyarısını da sıkılaştırdı.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Amerikan hükümeti çalışanlarının Yemen sınırının yaklaşık 30 kilometre yakınındaki bölgelere seyahat etmesini yasakladı. Washington daha önce de Suudi Arabistan genelindeki güvenlik risklerine ilişkin seyahat uyarısını Seviye 3'e yükselterek vatandaşlarına seyahatlerini yeniden değerlendirme çağrısında bulunmuştu.
Suudi Arabistan, 2015'ten bu yana Husilere karşı savaşan koalisyona öncülük ediyor. Yemen'deki çatışmalar son yıllarda büyük ölçüde yatışmış olsa da Husilerin temmuz ayında Suudi Arabistan'a yönelik deniz ablukası ilan etmesi ve ülkenin güneyine saldırılar düzenlemesiyle yeniden yoğunlaştı.
Son gelişmeler, İran savaşının Yemen'e uzanmasıyla birlikte çatışmanın bölgesel güvenlik ve küresel enerji arzı üzerindeki etkilerinin daha da genişleyebileceğine işaret ediyor.
Kaynak: Mepa News