Fotoğraf: Suriye Savunma Bakanlığı
İsrail'in iki hafta önce Türkiye'nin Suriye'nin güneyine doğru askeri varlığını genişletmesine karşı "kırmızı çizgi" mesajı vermek amacıyla İdlib'deki Ebu Zuhur Hava Üssü'nü hedef almasının ardından, Türk Silahlı Kuvvetleri Suriye'nin doğusunda yüzer köprü inşası için Deyrizor'a asker konuşlandırdı.
Türk askerleri, Suriyeli birliklerle birlikte Fırat Nehri üzerinde sivillerin geçişini sağlamak amacıyla geçici bir yüzer köprü kurdu. Kısa sürede tamamlanan köprünün kurulmasının ardından bölgeye Türkiye ve Suriye bayrakları çekilirken, Türk zırhlı araçlarının köprü üzerinden geçirilmesiyle sistemin test edildiği bildirildi.
Middle East Eye'a konuşan kaynaklara göre Türk insansız hava araçları da bölgede faaliyet göstererek köprüyü kuran birliklere havadan güvenlik desteği sağladı.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, geçtiğimiz ay Ebu Zuhur Hava Üssü'ne yönelik saldırının ardından Türkiye'nin Suriye'nin güneyine doğru askeri olarak yerleşmesine izin vermeyeceklerini söylemişti.
İsrailli yetkililer, Türkiye'nin Ebu Zuhur Üssü'nde askeri varlık oluşturmayı planladığını öne sürmüş, ancak bu iddia Türkiye ve Suriye tarafından reddedilmişti. ABD'nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack da Ankara'nın üsse yerleşeceği yönündeki iddiaları doğrulamamıştı.
Türkiye'nin Deyrizor hamlesi
Türkiye'nin, sınırından yaklaşık 180 kilometre uzaklıktaki Deyrizor'a askeri birlik göndermesine İsrail tarafından herhangi bir askeri karşılık verilmemesi dikkat çekti.
Türk yetkililer, İsrail'in Türkiye'nin Deyrizor'daki askeri faaliyetlerine karşılık vermemesini, Netanyahu'nun daha önce Türkiye ile gerilimi özellikle ekim ayında yapılacak genel seçimler öncesinde siyasi amaçlarla gündeme taşıdığı şeklinde değerlendiriyor.
İsrail merkezli Ulusal Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü'nün (INSS) kıdemli araştırmacılarından Carmit Valensi ise Washington yönetiminin Suriye'de Türkiye ile İsrail arasında bir çatışmanın önlenmesi için baskı yaptığını söyledi.
Valensi, ABD'nin Türkiye, İsrail ve Suriye arasında bir çatışmasızlık mekanizması oluşturulması için aktif şekilde çalıştığını belirterek, bunun İsrail açısından Ankara'ya yönelik daha temkinli davranılması yönünde ek bir teşvik oluşturduğunu ifade etti.
İsrail'in asıl kırmızı çizgisi ne?
Uzmanlara göre Deyrizor'daki gelişmeler, İsrail'in Türkiye konusundaki asıl kırmızı çizgisinin askeri birliklerin ne kadar güneye ilerlediğinden ziyade, Suriye'de hangi askeri kapasitenin oluşturulduğu olabileceğini gösteriyor.
Valensi, Türkiye'nin güneye doğru hareketinin tek başına İsrail açısından gerçek bir kırmızı çizgi olarak görülmediğini belirterek, Tel Aviv'in özellikle kalıcı Türk askeri üsleri, hava savunma sistemleri, radarlar ve komuta-kontrol altyapısının Suriye'ye konuşlandırılmasından endişe duyduğunu ifade etti.
Bazı İsrail kaynakları, Türkiye'nin Ebu Zuhur Hava Üssü'ne hava savunma sistemleri yerleştirebileceği ihtimalinin Tel Aviv'de kaygı yarattığını öne sürmüştü.
Ancak INSS tarafından yayınlanan yeni bir değerlendirmede, Türkiye'nin kuzey Suriye'ye radar, elektronik harp veya hava savunma sistemleri konuşlandırmasının İsrail'in Suriye hava sahasındaki hareket kabiliyetini önemli ölçüde değiştirmeyeceği savunuldu.
Değerlendirmeye göre İsrail açısından Türkiye'nin Suriye'deki askeri varlığında belirleyici unsur, Ankara'nın ne kadar güneye ilerlediğinden çok, bölgede kalıcı ve stratejik askeri kapasite oluşturup oluşturmayacağı olacak.
Kaynak: Mepa News, Middle East Eye