Türkiye, Suriye'de Türkçe eğitim ve kültürel nüfuzunu genişletmek istiyor

Türkiye, Suriye'de Türkçe derslerinin sürdürülmesini ve ülke genelinde seçmeli Türkçe eğitimi verilmesini gündeme taşıdı. Şam'da açılan Türk okulu ve Yunus Emre Enstitüsü anlaşması kültürel iş birliğini genişletiyor.

Fotoğraf: Başkent Şam'daEmevi Meydanına yansıtılan 29 Ekim kutlama mesajı

Ankara, Suriye'de Türkçe derslerinin sürdürülmesi ve ülke genelinde seçmeli Türkçe eğitimi verilmesi için girişimlerini artırıyor.

Başkent Şam'da açılan Türk okulu ve Yunus Emre kültür merkezlerinin yeniden faaliyete geçirilmesine yönelik anlaşma, Türkiye'nin eğitim ve kültür alanındaki etkisini kurumsallaştırma çabasının yeni adımları olarak öne çıkıyor.

Ancak Suriye'de ortak eğitim sistemine geçiş süreci, Türkçenin geleceğine ilişkin belirsizlikleri de beraberinde getiriyor.

Türkiye, Suriye'de eğitim ve kültür alanındaki iş birliğini genişletmeye yönelik girişimlerini sürdürüyor. Türkçe derslerinin kuzey Suriye'de devam etmesi, ülke genelinde seçmeli ders olarak okutulması ve Türk kültür kurumlarının yeniden faaliyete geçirilmesi Ankara'nın Şam yönetimiyle yürüttüğü temasların öne çıkan başlıkları arasında yer alıyor.

Türkiye'nin Şam Büyükelçisi Nuh Yılmaz, 28 Eylül'de Suriye Eğitim Bakanı Muhammed Abdurrahman Tırko ile gerçekleştirdiği görüşmede, kuzey Suriye'de Türkçe derslerinin devam etmesinin ve Türkçenin ülke genelinde seçmeli ders olarak okutulmasının önemini gündeme getirdi.

Görüşmede ayrıca Türkiye'nin Şam'da açmayı planladığı Uluslararası Recep Tayyip Erdoğan Türk Okulu hakkında bilgi verildi. İki ülkenin eğitim alanındaki iş birliğini geliştirme konusunda mutabık kaldığı bildirildi.

Ancak Türkçenin Suriye genelinde seçmeli ders olarak okutulmasına ilişkin önerinin Şam yönetimi tarafından kabul edildiğine veya ülke çapında uygulamaya konulduğuna dair henüz bir açıklama yapılmadı.

Şam'da Türk okulu açıldı, Maarif Vakfı için yeni dönem

Türkiye'nin Suriye'deki eğitim faaliyetlerinin en somut adımlarından biri, 4 Ekim'de Şam Uluslararası Recep Tayyip Erdoğan Türk Okulu'nun açılması oldu.

Anaokulundan lise seviyesine kadar eğitim vermesi planlanan okul, 36 dersliğe ve yaklaşık 1000 öğrenci kapasitesine sahip. 2026-2027 eğitim öğretim yılında faaliyete başlayan kurum, Türkiye ile Suriye arasındaki eğitim iş birliğinin başkent Şam'a taşınması bakımından önem taşıyor.

Bunun yanı sıra Türkiye Maarif Vakfı ile Suriye Dışişleri Bakanlığı arasında 4 Mart'ta bir mutabakat zaptı imzalandı. Anlaşma, vakfın Suriye'deki faaliyetlerinin resmi bir çerçeveye kavuşturulmasını, Şam ve Halep başta olmak üzere farklı şehirlerde okul açılmasını, yükseköğretim burslarını ve mesleki eğitim alanındaki iş birliğini kapsıyor.

Bu adımlar, Türkiye'nin Suriye'deki eğitim faaliyetlerinin yalnızca savaş döneminde Türkiye'nin etkili olduğu kuzey bölgeleriyle sınırlı kalmayacağını gösteriyor. Şam'da okul açılması ve Maarif Vakfı için yasal çerçeve oluşturulması, eğitim iş birliğinin ülkenin merkezi yönetimiyle doğrudan yürütülmeye başlandığına işaret ediyor.

Yunus Emre Enstitüsü Suriye genelinde faaliyet gösterebilecek

Türkiye'nin kültürel etkisini artırmaya yönelik bir diğer adım, Yunus Emre Enstitüsü'nün Suriye'de yeniden faaliyet göstermesinin önünü açan anlaşma oldu.

İki ülke arasında 23 Temmuz'da imzalanan anlaşmayla Türkiye'nin kültür merkezlerinin Suriye genelinde faaliyet göstermesine yönelik hukuki çerçeve oluşturuldu. Merkezlerin öncelikli faaliyetleri arasında Türkçe kursları düzenlemek ve iki ülke arasındaki ortak kültürel mirası tanıtmak bulunuyor.

Yunus Emre Enstitüsü, 2011'de başlayan savaş öncesinde Şam ve Halep'te faaliyet gösteriyordu. Savaşın başlamasıyla çalışmalarını durduran kurumun yeniden faaliyete geçmesi, Türkiye'nin Suriye'deki kültürel diplomasi araçlarını yeniden devreye sokması anlamına geliyor.

Türkiye'nin Şam Büyükelçisi Nuh Yılmaz, Suriye'de Türkmen toplulukları ve uzun yıllar Türkiye'de yaşamış Suriyeliler arasında Türkçe bilen önemli bir nüfus bulunduğunu belirterek, kültür merkezlerinin mevcut dil becerilerinin korunması ve geliştirilmesine katkı sağlayacağını ifade etti.

Enstitünün Türk dili eğitiminin yanı sıra edebiyat, fotoğraf, sinema, resim ve tarih alanlarında etkinlikler düzenlemesi de planlanıyor.

Kuzey Suriye'de Türkçe eğitimin geleceği tartışılıyor

Türkiye'nin kuzey Suriye'deki eğitim ve kültür alanındaki etkisi yeni değil. Savaş yıllarında Türkiye'nin desteklediği yerel yönetimlerin ve eğitim kurumlarının faaliyet gösterdiği bölgelerde Türkçe dersleri müfredata dahil edilmiş, bazı okullarda Türkçe ikinci yabancı dil olarak okutulmuştu.

Ancak Suriye'de Esed rejiminin devrilmesinin ardından merkezi yönetimin ülke genelinde ortak bir eğitim sistemi oluşturma çabası, bu uygulamaların geleceğini tartışmaya açtı.

Eylül 2026'da kuzey Halep kırsalındaki Azez, Cerablus, El Bab, Mare ve Çobanbey çevresindeki bazı okullarda daha önce seçmeli olarak okutulan Türkçe derslerinin yeni müfredat kapsamında kaldırıldığı bildirildi. Bazı bölgelerde Türkçenin yerine Fransızcanın getirildiği aktarıldı.

Bu gelişme, Ankara'nın Türkçenin Suriye genelinde seçmeli ders olarak okutulması yönündeki girişimiyle birlikte değerlendirildiğinde, eğitim politikaları konusunda iki ülkenin önünde çözülmesi gereken meseleler bulunduğunu gösteriyor.

Öte yandan Suriye'deki eğitim sistemi yalnızca Türkçe meselesi üzerinden şekillenmiyor. Kürtçenin eğitimdeki statüsü, farklı bölgelerde savaş yıllarında oluşturulan müfredatların birleştirilmesi ve eğitim belgelerinin ülke genelinde tanınması da Şam yönetiminin karşı karşıya olduğu temel sorunlar arasında bulunuyor.

Eğitim ve kültür, Türkiye'nin Suriye'deki uzun vadeli etkisinin araçları arasında

Türkiye'nin Suriye'deki eğitim ve kültür faaliyetleri, savaşın ardından şekillenen yeni siyasi ilişkilerin daha geniş bir boyutunu oluşturuyor. Ankara, güvenlik ve ekonomik iş birliğinin yanı sıra eğitim kurumları, burs programları, dil öğretimi ve kültürel etkinlikler aracılığıyla Suriye toplumuyla kurumsal ilişkilerini güçlendirmeye çalışıyor.

Bu faaliyetler, Suriye'nin yeniden inşa sürecinde Türkiye'nin etkisini kalıcı hale getirebilecek alanlar arasında değerlendiriliyor. Türkçe bilen yeni nesillerin yetişmesi, Türkiye'deki üniversitelerle eğitim bağlantılarının güçlenmesi ve kültür kurumlarının yeniden faaliyete geçmesi iki ülke arasındaki toplumsal ve ekonomik ilişkileri de etkileyebilir.

Bununla birlikte Suriye'nin yeni yönetimi açısından ortak bir eğitim sistemi oluşturmak ve ülkenin farklı bölgelerinde oluşmuş müfredatları birleştirmek öncelikli hedeflerden biri. Bu nedenle Türkiye'nin eğitim alanındaki girişimlerinin nasıl uygulanacağı, Şam yönetiminin eğitim politikaları ve egemenlik yaklaşımıyla yakından bağlantılı olacak.

Türkçenin ülke genelinde seçmeli ders olarak okutulması önerisinin hayata geçirilip geçirilmeyeceği ve kuzey Suriye'deki mevcut Türkçe eğitim uygulamalarının yeni müfredat içinde nasıl bir yer bulacağı, Türkiye'nin kültürel etkisinin geleceği açısından belirleyici olacak.

Kaynak: Mepa News

Yorum Yap
UYARI: Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Mepa News, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Her bir yorum 600 karakterle (boşluklu) sınırlıdır.
Yorumlar (1)
Yükleniyor ...
Yükleme hatalı.

Haberler Haberleri