ABD ile Irak arasında 60 milyar dolarlık anlaşma: Hürmüz'e alternatif enerji koridoru hedefleniyor

ABD'li şirketler ile Irak hükümeti arasında enerji, sağlık, iletişim ve altyapı alanlarını kapsayan yaklaşık 60 milyar dolar değerinde anlaşma ve iş birliği protokolü imzalandı.

ABD Ticaret Odası'nda imzalanan anlaşmaların en dikkat çekici başlığını, Irak petrolünün Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı'na alternatif güzergahlardan dünya pazarlarına ulaştırılmasını amaçlayan enerji projeleri oluşturdu.

Projelerin Hürmüz Boğazı'na kısa vadede alternatif oluşturmasının beklenmediği belirtilirken, Goldman Sachs'ın değerlendirmesine göre yalnızca tek bir ülkedeki petrol boru hattının inşası en az iki buçuk yıl sürüyor. Söz konusu projelerin ise iki veya daha fazla ülkeyi kapsaması öngörülüyor.

İran, 28 Şubat'ta başlayan çatışma sürecinde Hürmüz Boğazı'nı defalarca kapatma tehdidinde bulunmuş, bu durum küresel petrol ve doğal gaz fiyatlarında dalgalanmalara yol açmıştı.

Cuma günü Batı Teksas tipi ham petrolün varil fiyatı yaklaşık yüzde 5 artışla 88 dolara yükseldi. Savaş öncesinde yaklaşık 67 dolar seviyesinde bulunan fiyatlar, nisan ayı başında 110 doların üzerine çıkmış, ateşkesin ardından gerilemişti.

Chevron'dan üç anlaşma

Irak Başbakanı Ali Zeydi, perşembe günü Houston'da Chevron yöneticileriyle bir araya gelerek şirketi Irak'taki yatırımlarını genişletmeye çağırdı.

Chevron, cuma günü Irak hükümetiyle üç ayrı anlaşma imzaladı.

Şirketin Kurumsal İş Geliştirme Başkanı Jake Spiering, anlaşmalardan ikisinin petrol üretimini artırmaya yönelik olduğunu, üçüncüsünün ise Irak'tan dünya pazarlarına yeni bir ihracat güzergahı oluşturacak petrol boru hattına yatırım yapılmasını öngördüğünü söyledi.

ABD'nin Ankara Büyükelçisi Thomas Barrack ise boru hattı projelerinin "Hürmüz Boğazı'nı ikinci plana itecek" bir programın parçası olacağını ifade etti.

Suriye alternatif güzergah olarak öne çıkıyor

Goldman Sachs, bölgede geliştirilmekte olan yedi boru hattının 2028 yılı sonuna kadar Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrolün yaklaşık yüzde 60'ını taşıyabilecek kapasiteye ulaşabileceğini tahmin ediyor.

Kurumun hesaplamalarına göre bu hatlar günlük yaklaşık 14 milyon varil petrol taşıyabilecek. ABD-İran savaşı öncesinde Hürmüz Boğazı'ndan günlük yaklaşık 23 milyon varil petrol sevk ediliyordu.

Haberde, ABD ile İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından İran destekli gruplar ile ABD üslerine ev sahipliği yapan Irak'ın çatışmaların merkezinde kaldığı belirtildi.

Suriye'nin ise çatışmaların dışında kalmayı başardığı ve kendisini enerji sevkiyatları için alternatif transit ülke olarak öne çıkardığı ifade edildi.

Hürmüz Boğazı üzerinden yapılan sevkiyatların azalmasının ardından Irak'tan Suriye'ye kara yoluyla taşınan petrolün Banyas Limanı üzerinden Avrupa pazarlarına ulaştırıldığı aktarıldı.

Nisan ayında on yılı aşkın sürenin ardından yeniden açılan Kuzey Irak-Suriye sınır kapısının da enerji ihracatı için yeni bir güzergâh olarak değerlendirildiği belirtildi.

Haberde, kara yolu taşımacılığının deniz yoluna göre daha maliyetli olduğu ancak planlanan boru hattı projelerinin Irak petrolünün Suriye ve Türkiye üzerinden daha yüksek hacimlerde ihraç edilmesine imkân sağlayabileceği ifade edildi.

Kaynak: Mepa News