Suriye 47 yıl sonra ABD'nin "terör listesinden" çıkıyor

ABD'nin 29 Aralık 1979'da "Teröre Destek Veren Ülkeler" listesine aldığı Suriye'nin 47 yıl sonra listeden çıkarılmasının önündeki son prosedürel engel aşıldı.

ABD Başkanı Donald Trump'ın 8 Temmuz'da Kongre'ye gönderdiği bildirimle başlattığı 45 günlük inceleme süresi, kararı engellemeye yönelik herhangi bir girişim olmadan sona erdi.

Sürecin tamamlanması için geriye, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio tarafından kararın onaylanıp Resmi Gazete'de (Federal Register) yayınlanması kaldı.

Trump, Kongre'ye gönderdiği bildirimde "Suriye'nin önceki altı ay içerisinde uluslararası terör eylemlerine destek vermediğini ve gelecekte de bu tür faaliyetlere destek sağlamayacağı yönünde güvence verdiğini" belirtti.

Böylece Şam yönetiminin ABD'nin "Teröre Destek Veren Ülkeler" listesinden çıkarılması yönündeki kararın önündeki zorunlu inceleme süreci tamamlanmış oldu.

Kongre'nin sessizliği ne anlama geliyor?

Süreçte Kongre'nin herhangi bir itirazda bulunmaması, ABD yasama organının Suriye yönetimine ilişkin kapsamlı bir siyasi değerlendirme yaptığı anlamına gelmiyor.

Kongre Araştırma Servisi'nin (CRS) daha önceki değerlendirmelerinde, bir terör listesinden çıkarma kararını Kongre'nin engellemesine imkan tanıyan açık mekanizmanın Silah İhracatı Kontrol Yasası kapsamında bulunduğuna dikkat çekilmiş, ancak bu mekanizmanın Suriye'nin mevcut statüsüne uygulanıp uygulanamayacağı da sorgulanmıştı.

Dolayısıyla Kongre'nin sürece müdahale etmemesi, Şam yönetimine yönelik siyasi desteğin geniş bir mutabakatla onaylandığı anlamına gelmekten ziyade, kararın önündeki mevcut yasal mekanizmaların sınırlılığıyla bağlantılı görülüyor.

Bununla birlikte, Suriye'nin yeni yönetimine karşı Washington'da 45 günlük inceleme süresi boyunca olası bir siyasi veya yasama girişiminin ortaya çıkmaması dikkat çekiyor.

Esed rejimine yönelik yaptırımlar devam ediyor

Suriye'nin devlet olarak ABD'nin "terör listesinden" çıkarılması, Beşar Esed ve eski rejimin üst düzey yöneticilerine yönelik yaptırımların sona ereceği anlamına gelmiyor.

Esed ve savaş dönemindeki faaliyetleriyle bağlantılı isimlere yönelik kişisel yaptırım ve yaptırım rejimlerinin önemli bölümü yürürlükte kalmaya devam ediyor.

Dolayısıyla Washington'un attığı adım, eski rejimin uygulamalarına yönelik bir af veya geçmişte işlenen suçların üzerinin kapatılması olarak değil, Suriye devletine yönelik genel statünün değiştirilmesi olarak değerlendiriliyor.

Bu değişiklikle Washington, Esed ailesinin yönetimi altında geçen on yılların ardından Suriye devletini eski rejimle özdeşleştiren yaklaşımından uzaklaşmış oluyor.

Normalleşmenin önünde halen engeller var

Suriye'nin listeden çıkarılması, ABD ile Şam arasındaki tüm ekonomik ve ticari engellerin bir anda ortadan kalkacağı anlamına da gelmiyor.

Bazı ihracat izinleri ve finansal işlemlere yönelik kısıtlamalar devam ederken, ABD ve uluslararası finans kuruluşlarının yeni döneme uyum sağlamasının zaman alması bekleniyor.

Ancak bu engellerin sürmesi, Suriye'nin artık ABD'nin "Teröre Destek Veren Ülkeler" listesinde yer almamasıyla ortaya çıkan yeni hukuki ve siyasi durumdan farklı bir mesele olarak değerlendiriliyor.

Böylece Şam yönetimi açısından Washington'daki en önemli siyasi hedeflerden biri gerçekleşmiş oluyor. Ancak Suriye'nin yeni dönemde karşı karşıya olduğu asıl sınav, ABD'deki diplomatik kazanımların ülke içerisindeki siyasi, ekonomik ve güvenlik sorunlarının çözümüne dönüştürülmesi olacak.

Kaynak: Mepa News