Suriye'de Esed rejimi kadrolarına yönelik davalarda 10 kişi hüküm giydi

Suriye'de Beşar Esed rejiminin devrilmesinin ardından yürütülen geçiş dönemi adaleti kapsamında eski rejimin üst düzey isimleri hakkında verilen mahkeme kararlarına bir yenisi eklendi.

Şam'daki 4. Ağır Ceza Mahkemesi, eski rejimin müftüsü olan Ahmed Hassun'u müebbet hapis cezasına çarptırdı.

Hassun hakkında verilen son kararla birlikte, Suriye'de geçiş dönemi adaleti kapsamında hüküm giyenlerin sayısının 10'a yükseldiği bildirildi. Bu isimler arasında eski Devlet Başkanı Beşar Esed ve kardeşi, eski 4. Tümen Komutanı Mahir Esed de bulunuyor.

Mahkemenin kararları, eski rejim döneminde güvenlik ve askeri yapılarda görev yapan üst düzey isimlerin yanı sıra rejim çevresindeki bazı isimleri de kapsıyor. Yargı makamları ayrıca bazı sanıklar hakkındaki soruşturmaları sürdürüyor. Eski rejimin askeri istihbarat yetkililerinden İbrahim Huvece ve eski İçişleri Bakanı Muhammed Şaar'ın da önümüzdeki dönemde yargılanması bekleniyor.

Beşar ve Mahir Esed'e idam cezası

Şam'daki 4. Ağır Ceza Mahkemesi, 11 Ağustos'ta eski Devlet Başkanı Beşar Esed hakkında gıyaben idam kararı verdi.

Mahkeme, Esed'i kasten öldürme, 15 yaşından küçük çocukların kasten öldürülmesi, işkenceyle bağlantılı cinayet ve öldürmeye teşvik suçlarından mahkum etti. Mahkeme söz konusu eylemleri insanlığa karşı suçlar ve savaş suçları kapsamında değerlendirdi.

Beşar Esed, 2000 yılında babası Hafız Esed'in ardından devlet başkanlığı görevini devralmıştı. 2011'de başlayan savaş sürecinin ardından devletin güvenlik ve askeri kurumlarını muhalefete karşı yürütülen operasyonlarda kullanan yönetimin başında yer aldı.

Esed, rejimin Aralık 2024'te devrilmesinin ardından ailesi ve yakınlarıyla birlikte Moskova'ya kaçtı. Rusya yönetimi kendisine ve ailesine insani sığınma hakkı verdi.

Mahkeme aynı tarihte Beşar Esed'in kardeşi ve eski 4. Tümen Komutanı Mahir Esed hakkında da gıyaben idam cezası verdi. Mahir Esed, savaş boyunca rejim güçlerinin operasyonlarında önemli bir rol üstlenen 4. Tümen'in başında bulunuyordu.

Dera'daki eski güvenlik yetkililerine de idam

Geçiş dönemi adaleti kapsamında verilen kararların önemli bir bölümü, 2011'de Suriye'deki rejim karşıtı gösterilerin başladığı Dera'daki operasyonlarda görev yapan eski rejim yetkililerini kapsıyor.

Eski Dera Siyasi Güvenlik Şube Başkanı ve Beşar Esed'in kuzeni Atıf Necib de hakkında idam kararı verilen isimler arasında. Necib, 2011'de Dera'daki göstericilere yönelik saldırılarda ve kentteki tutuklamalarda rol almakla suçlanıyordu.

Eski Savunma Bakanı Fehd Casım el Fureyc hakkında da gıyaben idam kararı verildi. Fureyc, 2012-2018 yılları arasında savunma bakanlığı, 2011'de ise Genelkurmay Başkanlığı görevlerinde bulunmuştu.

Dera Askeri İstihbarat Şube Başkanı Luvey el Ali, Hava İstihbaratı Güney Bölgesi yöneticilerinden Kusay Meyhub, eski Güney Bölgesi Askeri İstihbarat Başkanı Vefik Nasır ve İçişleri Bakanlığı Özel Görevler Birimi Başkanı General Talal el İsmi hakkında da 11 Ağustos'ta gıyaben idam kararları verilmişti.

Bu isimler, eski rejimin özellikle Dera ve Suriye'nin güneyindeki güvenlik operasyonlarında, tutuklama, işkence ve sivillere yönelik saldırılarda rol almakla suçlanıyor.

Vasim Esed'e de idam cezası

Eski Devlet Başkanı Beşar Esed'in kuzeni Vasim Esed hakkında ise 18 Ağustos'ta idam kararı verildi.

Mahkeme, Vasim Esed'i savaş suçları ve insanlığa karşı suçlardan mahkum etti. Eski rejim döneminde orduya bağlı faaliyet gösteren silahlı gruplardan birinin liderliğini yapmak, Doğu Guta ve çevresinde sivillere yönelik öldürme, işkence ve infazlara katılan gruplar oluşturmakla suçlandı.

Böylece son dönemde verilen kararlarla birlikte eski rejimin siyasi, askeri ve güvenlik kadrolarının farklı kademelerinde yer alan isimler hakkında kapsamlı bir yargı süreci yürütülmeye başlandı.

“Amaç hukukun üstünlüğünü tesis etmek”

Suriye Adalet Bakanı Mazhar el Veys, daha önce yaptığı açıklamada idam cezalarının Suriye hukukunda egemenlik kapsamında değerlendirildiğini ve geçiş dönemi adaleti kapsamında yürütülen davalarda hukuki güvencelerin gözetildiğini belirtmişti.

El Veys, sanıkların verilen kararlara karşı en fazla 30 gün içerisinde itiraz hakkına sahip olduğunu ifade etmişti.

Suriye Ulusal Geçiş Dönemi Adaleti Kurumu da hesap verme sürecinin kanun ve yargısal prosedürler çerçevesinde yürütüldüğünü açıkladı. Kurum, geçiş dönemi adaletinin temel amacının hukukun üstünlüğünü tesis etmek, mağdurların haklarını güvence altına almak ve benzer suçların yeniden işlenmesini önleyebilecek kurumlar oluşturmak olduğunu belirtti.

Suriye'de devam eden yargı süreci, Esed rejiminin yıllarca süren iktidarı boyunca işlenen suçların sorumlularının hesap vermesini hedefleyen geçiş dönemi adaletinin en önemli başlıklarından biri olarak öne çıkıyor.

Kaynak: Mepa News