Yemen savaşıyla birlikte Çin'in Orta Doğu'daki füze satışları yeniden gündemde

Yemen'de bulunan füze kalıntılarının, Çin yapımı DF-15A kısa menzilli balistik füzeye ait olduğuna ilişkin bulgular, Suudi Arabistan'ın Husilere karşı yürüttüğü operasyonlarda ilk kez balistik füze kullanmış olabileceği iddiasını gündeme getirdi.

The Wall Street Journal'ın 16 Eylül tarihli haberine göre Yemenli yetkililer ve silah uzmanları, Marib vilayetinde bulunan kalıntıların Çin üretimi Dongfeng-15A (DF-15A) füzesine ait olduğunu değerlendiriyor. Sosyal medyada yer alan görüntülerde, füze gövdesinin parçaları üzerinde "DF-15A" ibaresi görülüyor.

Görüntülerde Yemenlilerin füze kalıntılarının çevresinde toplandığı, telefon ışıklarıyla kanatçıkları, motor bölümünü ve seri numarasını incelediği görülüyor. The War Zone ve diğer savunma sanayi kaynaklarına göre kalıntıların şekli ve motor bölümü DF-15 ailesiyle uyumlu görünüyor. Ancak görüntülerin bağımsız doğrulaması ve füzenin hangi ülke tarafından kullanıldığı konusunda kesin kanıt bulunmuyor.

Kalıntılar Marib'de bulundu

Kalıntıların, Marib vilayetinin Ragvan bölgesinde bulunduğu bildirildi. South China Morning Post, söz konusu parçanın füzenin ilk hızlandırma aşamasına ait roket motoru bölümüne karşılık geldiğini ve bölgede daha önce DF serisi bir füzenin bulunduğuna ilişkin doğrulanmış bir kayıt olmadığını aktardı.

DF-15A, Çin tarafından geliştirilen, katı yakıt kullanan kısa menzilli bir balistik füze sistemi. Açık kaynaklarda DF-15 ailesinin menzili yaklaşık 600 ila 900 kilometre arasında verilirken, bazı kaynaklar DF-15A için yaklaşık 965 kilometreye kadar menzil bildiriyor.

Füzenin gövdesinin bulunması, savaş başlığının hedefe ulaştığını tek başına göstermiyor. Balistik füzenin savaş başlığı uçuş sırasında ana gövdeden ayrılabildiği için kalıntının bulunma noktası füzenin hedefini veya nihai etkisini ortaya koymuyor.

Suudi Arabistan bağlantısı henüz kesinleşmedi

Hem Husilere bağlı bir yetkili hem de Yemen hükümetinden bir yetkili füzenin Suudi Arabistan tarafından ateşlendiğini söyledi. Ancak Riyad'ın füzenin kendisine ait olduğunu açık biçimde doğruladığına ilişkin bir açıklama bulunmuyor.

Suudi yetkililer, Husilerin Dongfeng-15 füzelerine sahip olmadığını belirtti. Bu açıklama, kalıntıların Husiler tarafından kullanılmış olabileceği ihtimalini tartışmalı hale getirirken, füzenin Suudi Arabistan tarafından kullanıldığına ilişkin doğrudan ve bağımsız kanıt ihtiyacını ortadan kaldırmıyor.

The War Zone da kalıntıların DF-15A'ya ait olabileceğini belirtirken, füzenin kim tarafından ateşlendiğinin ve Suudi Arabistan'ın bu sistemi gerçekten envanterinde bulundurduğunun henüz kesin olarak doğrulanmadığına dikkat çekti.

Suudi Arabistan'ın balistik füze kapasitesi

Suudi Arabistan'ın Çin'den balistik füze sistemleri tedarik ettiği uzun süredir biliniyor. Riyad'ın daha önce DF-3 ve DF-21 gibi Çin yapımı sistemlere sahip olduğu açık kaynaklarda yer aldı. Ancak DF-15A'nın Suudi Arabistan'a satıldığına ilişkin kamuya açık, resmî bir doğrulama bulunmuyordu.

Bu nedenle Yemen'deki kalıntıların DF-15A olduğunun ve Suudi Arabistan tarafından ateşlendiğinin doğrulanması, Riyad'ın daha önce kamuoyuna açıklanmamış bir füze kapasitesini ortaya çıkarabilir.

Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü'nden (IISS) araştırmacı Sacha Bruchmann, WSJ'ye yaptığı değerlendirmede, böyle bir kullanımın Suudi Arabistan'ın daha önce ortaya koymadığı bir askeri kapasiteyi sahaya sürmesi anlamına gelebileceğini belirtti. Bazı analistler ise füzenin menzilinin İran'ın güney kıyılarına ulaşabilecek seviyede olmasına dikkat çekerek gelişmenin Tahran'a da mesaj niteliği taşıyabileceğini değerlendiriyor.

Yemen'deki çatışmada yeni aşama

Olası DF-15A kullanımı, Yemen'de Husiler ile Suudi destekli güçler arasındaki çatışmaların yeniden yoğunlaştığı bir döneme denk geliyor.

Husilerin Kızıldeniz kıyısında ve Bab el Mendeb çevresinde elde ettiği ilerlemeler, Suudi Arabistan açısından bölgedeki deniz ulaşımı ve enerji altyapısına yönelik riskleri artırmış durumda. Riyad son dönemde Husi füze ve İHA saldırılarıyla da karşı karşıya kalıyor.

Bu nedenle DF-15A'nın gerçekten Suudi Arabistan tarafından kullanıldığının doğrulanması, Riyad'ın Husilere karşı yürüttüğü askeri operasyonlarda silah kullanımında yeni bir aşamaya geçildiğini gösterebilir. Ancak mevcut bulgular, füzenin kim tarafından ateşlendiği ve hangi hedefe yöneltildiği konusunda kesin bir sonuca ulaşmak için yeterli değil.

Çin'in Orta Doğu'daki füze satışları yeniden gündemde

Olayın doğrulanması halinde gelişmenin bir diğer boyutu Çin'in Orta Doğu'ya yaptığı balistik füze satışları olacak.

Pekin'in bölge ülkelerine füze teknolojisi ve sistemleri sağladığı uzun süredir bilinirken, Suudi Arabistan'ın DF-15A'ya sahip olduğunun ve bu sistemi Yemen'de kullandığının ortaya çıkması Çin'in bölgedeki füze transferlerine ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıyabilir.

Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü'ne (SIPRI) göre Çin dünyanın önde gelen silah ihracatçıları arasında yer alıyor. Bununla birlikte, Yemen'de bulunan parçaların Suudi Arabistan'a ait bir DF-15A füzesinden geldiğinin doğrulanması için daha fazla bağımsız kanıta ihtiyaç bulunuyor.

Kaynak: Mepa News