Yemen'de Husilerin ilerleyişi durdurulabilecek mi?

Yemen'de Husilerin ilerleyişi durdurulabilecek mi?

Suudi Arabistan destekli güçlerin Yemen'de yaşadığı askeri gerileme, bölgesel destek arayışını hızlandırdı.

Husilerin Babülmendep çevresinde ve Aden yönünde ilerlemesi, Suudi Arabistan'ı yeni bir askeri ve diplomatik destek arayışına yöneltti.

Türkiye ve Pakistan'ın savunma desteği sağladığı süreçte İsrail'in istihbarat katkısı gündeme gelirken, Suriye'nin de Riyad ile askeri iş birliğini geliştirdiği bildiriliyor.

Yemen'de İran destekli Husilerin son dönemde elde ettiği askeri kazanımlar, Suudi Arabistan öncülüğündeki güçlerin sahadaki konumunu zora sokarken, grubun ilerleyişini durdurmaya yönelik bölgesel destek arayışını da hızlandırdı.

Husilerin Kızıldeniz kıyısında Babülmendep Boğazı çevresindeki stratejik mevzilerde yeniden üstünlük sağlamasının ardından Suudi Arabistan destekli Yemen hükümeti güçleri bölgeden çekilerek Aden ve Lahic çevresindeki savunma hatlarına yöneldi.

Yerel kaynakların haberine göre Husiler, Aden'e yaklaşık 60 kilometre kadar yaklaştı. Sahadaki gerilemenin ardından Suudi Arabistan, Yemen'deki koalisyon güçlerinin komutasını da değiştirdi.

Suudi Kralı Selman, eski komutan Korgeneral Fahd bin Hamad el-Selman'ı Savunma Bakanlığı danışmanlığına atarken, ortak kuvvetlerin komutasını General Feyyad er-Ruveyli'ye verdi.

Yemen hükümetine bağlı güçlerin kendi aralarındaki bölünmüşlük ve koordinasyon sorunları, Husilerin ilerleyişini kolaylaştıran başlıca etkenler arasında gösteriliyor.

Suudi Arabistan'ın hava desteği ve askeri yardımlarına rağmen hükümet güçlerinin Babülmendep çevresinde elde ettiği kazanımları koruyamaması, yeni bir karşı taarruzun başarı ihtimaline ilişkin soru işaretlerini artırıyor.

Türkiye'nin İHA ve savunma desteği

Husilerin ilerleyişini durdurmak için oluşturulmaya çalışılan bölgesel destek mekanizmasının önemli aktörlerinden biri Türkiye.

Ankara, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos'ta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, üç ülkenin askeri iş birliğini ve kolektif savunma kapasitesini güçlendirmeyi hedefliyor. Anlaşmada taraflardan birine yönelik silahlı saldırının diğerlerine de yapılmış sayılacağı hükmü yer alıyor.

Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik füze ve insansız hava aracı saldırılarının artması üzerine üç ülke ekim ayında anlaşmanın uygulanmasını hızlandırma ve Suudi Arabistan'a gerekli askeri kapasiteyi sevk etme kararı aldı.

Reuters'ın bölgesel ve Türk yetkililere dayandırdığı haberlerde, Türkiye'nin Suudi Arabistan'a ağırlıklı olarak savunma amaçlı askeri ekipman, istihbarat, lojistik ve teknik destek sağladığı bildirildi. Bu desteğin İHA operatörlerini, keşif ve gözetleme kabiliyetlerini, savunma sistemlerinin geliştirilmesini ve askeri planlama desteğini de kapsadığı aktarıldı.

Ayrıca Suudi Arabistan'ın daha önce satın aldığı Türk yapımı insansız hava araçlarının Yemen üzerinde kullanılmaya başlandığı bildirildi.

Pakistanlı ve bölgesel yetkililer, Türkiye ve Pakistan tarafından sağlanan askeri ekipmanların Yemen'de Suudi Arabistan destekli güçler tarafından kullanıldığını da Reuters'a aktardı.

Türkiye'nin desteğinin kapsamı, Mekke anlaşmasının yanı sıra iki ülke arasındaki ikili askeri iş birliği üzerinden de şekilleniyor. Ankara'nın katkısının öncelikle Suudi Arabistan'ın hava savunmasını güçlendirmeye, İHA ve füze saldırılarına karşı erken tespit ve müdahale kapasitesini artırmaya odaklandığı belirtiliyor.

Türkiye'nin Yemen'de doğrudan muharip birliklerle savaşa katıldığına ilişkin doğrulanmış bir bilgi ise bulunmuyor. Savunma Bakanı Yaşar Güler de Türk askerlerinin Husilere karşı muharip veya saldırı amaçlı operasyonlarda yer almasının beklenmediğini açıklamıştı.

Pakistan'ın askeri katkısı

Suudi Arabistan'ın destek arayışında öne çıkan diğer ülke Pakistan.

Reuters'ın ekim ayında yayınladığı habere göre Pakistan, Yemen hükümetinin merkezi konumundaki Aden'e hava savunma sistemleri, hafif topçu silahları, insansız hava araçları ve İHA karşıtı sistemler içeren askeri ekipman sevkiyatı yaptı. Sevkiyatın dört kargo uçağıyla gerçekleştirildiği Pakistanlı bir yetkili tarafından doğrulandı.

Pakistanlı askeri danışmanların da Suudi Arabistanlı muhataplarıyla birlikte Yemen hükümetine bağlı güçlere destek verdiği bildirildi. Pakistan'ın Suudi Arabistan'daki askeri varlığının ise krallığın sınırlarının ve kritik altyapısının korunmasına, füze ve İHA saldırılarının engellenmesine odaklandığı aktarılıyor.

Ancak İslamabad, bu desteğin Yemen'e yönelik doğrudan bir askeri müdahaleye dönüşmesine mesafeli yaklaşıyor. Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Seccad Haydar, ülkesinin askerlerinin Husilere saldırmak amacıyla Yemen sınırını geçmeyeceğini, taahhütlerinin Suudi Arabistan'ın egemenliğini ve toprak bütünlüğünü savunmakla sınırlı olduğunu açıkladı.

Bu yaklaşım, Pakistan'ın Suudi Arabistan'ın savunmasına katkı sunarken Yemen'deki savaşın doğrudan tarafı olmaktan kaçınmaya çalıştığını gösteriyor.

İsrail'in desteği: İstihbarat ve bölgesel güvenlik iş birliği

Yemen'deki gelişmelerin İsrail açısından da önemli sonuçları bulunuyor. Husilerin Kızıldeniz'deki deniz trafiğine yönelik tehditleri ve Suudi Arabistan'a yönelik saldırıları, İsrail'in bölgesel güvenlik hesaplarını da etkiliyor.

İsrail'in Suudi Arabistan'a istihbarat desteği sağlaması yönünde temaslar yürütüldüğü daha önce basına yansımıştı. Jerusalem Post'un 15 Eylül tarihli haberinde, ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM) arabuluculuğunda İsrail ve Suudi Arabistan arasında Husilere karşı istihbarat desteği konusunda görüşmeler yapıldığı belirtildi.

Haberde, Suudi Arabistan'ın Husilerin askeri konuşlanmaları, muhtemel operasyon planları ve saldırı hazırlıkları hakkında daha kapsamlı istihbarat elde etmek istediği aktarıldı.

Bu kapsamda İsrail'in istihbarat ve operasyonel kabiliyetlerinden yararlanılmasının gündeme geldiği ifade edildi.

İsrail açısından Husilerin zayıflatılması, yalnızca Suudi Arabistan'ın güvenliğiyle sınırlı bir mesele değil. Grubun Kızıldeniz ve Babülmendep çevresindeki askeri kapasitesinin gerilemesi, İsrail'e yönelik deniz ve füze tehditlerinin azaltılması anlamına da gelebilir.

Bununla birlikte İsrail'in Suudi Arabistan'a doğrudan askeri destek verdiğine veya Yemen'deki operasyonlara katıldığına ilişkin doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Şu ana kadar kamuoyuna yansıyan bilgiler ağırlıklı olarak istihbarat desteği ve güvenlik koordinasyonu üzerine.

Suriye'nin rolü ne olabilir?

Yemen'deki gelişmelerde adı geçen bir diğer ülke ise Suriye.

Suriye Devlet Başkanı Ahmed Şara'nın 4 Kasım'da Suudi Arabistan'ı ziyareti sırasında iki ülke arasında askeri iş birliği anlaşması imzalandı.

Reuters'ın aktardığı bilgilere göre Suriye, Suudi Arabistan'a askeri danışmanlık ve eğitim desteği sağlıyor. İki Suriyeli askeri kaynak ve üst düzey bir ABD yetkilisi, sınırlı sayıda Suriyeli askeri personelin de Suudi Arabistan'a gönderildiğini bildirdi.

Ancak bu iş birliğinin Yemen'e asker gönderilmesini kapsadığına ilişkin bir açıklama yapılmadı. Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, 9 Kasım'da yaptığı açıklamada Yemen'e asker gönderilmediğini ve yakın gelecekte böyle bir plan bulunmadığını söyledi.

Şeybani, Şam yönetiminin Yemen'in uluslararası alanda tanınan hükümetini desteklediğini ve Husilerin Suudi Arabistan'a yönelik tehditlerini kınadığını da belirtti.

Dolayısıyla Suriye'nin mevcut aşamada Yemen'deki çatışmalara doğrudan askeri müdahalede bulunmasından ziyade Suudi Arabistan'la eğitim, danışmanlık ve askeri kapasite geliştirme alanlarında iş birliği yürütmesi bekleniyor.

Yeni Şam yönetiminin uzun yıllar süren iç savaşın ardından askeri kapasitesini yeniden inşa etmeye çalışması da Yemen'e doğrudan asker gönderme ihtimalini sınırlayan etkenlerden biri. Ancak yine de uzmanlar bunu ihtimal dışı bırakmıyor.

Husilerin ilerleyişini durdurmak mümkün mü?

Suudi Arabistan ve müttefiklerinin askeri desteğini artırması, Yemen hükümetine bağlı güçlerin yeniden toparlanmasına yardımcı olabilir. Ancak Husilerin ilerleyişini durdurmak, yalnızca daha fazla silah ve hava desteği sağlanmasıyla çözülebilecek bir mesele değil.

Husiler, Yemen'in kuzeyindeki geniş nüfus merkezlerini ve önemli askeri altyapıyı uzun süredir kontrol ediyor. İran'dan sağlanan silah, teknoloji ve danışmanlık desteği de grubun füze ve insansız hava aracı kapasitesini güçlendiren unsurlar arasında gösteriliyor.

Reuters'ın eylül ayında yayınladığı bir araştırma, İran Devrim Muhafızları'nın Husilerin Kızıldeniz kıyısındaki ilerleyişine doğrudan katkı sağladığını öne sürmüştü.

Buna karşılık Husilere karşı mücadele eden güçler arasında ortak bir komuta yapısının bulunmaması, farklı silahlı grupların kendi siyasi ve askeri hedefleri doğrultusunda hareket etmesi ve yıllardır devam eden iç anlaşmazlıklar önemli bir zafiyet oluşturuyor.

Londra merkezli RUSI tarafından yayınlanan değerlendirmede de Husilere karşı oluşturulan cephenin parçalı yapısına ve bölgesel aktörlerin doğrudan çatışmaya girme konusundaki isteksizliğine dikkat çekiliyor.

Suudi Arabistan'ın askeri desteği artırması ve Türkiye ile Pakistan'ın savunma katkıları bu eksiklikleri kısmen giderebilir. Ancak sahadaki güç dengelerinin değişmesi için Yemen hükümetine bağlı grupların ortak bir askeri ve siyasi strateji etrafında birleşmesi gerekiyor.

Son gelişmeler, Suudi Arabistan'ın Husilerin ilerleyişini durdurmak için daha geniş bir bölgesel destek mekanizması kurmaya çalıştığını ortaya koyuyor.

Türkiye ve Pakistan'ın savunma desteği, İsrail'in istihbarat katkısı ve Suriye ile gelişen askeri iş birliği Riyad'ın elini güçlendirebilir. Buna rağmen Husilerin Babülmendep çevresinde elde ettiği kazanımlar ve Aden yönündeki ilerleyişi, bu desteğin kısa vadede belirleyici bir sonuç üretmesinin kolay olmayacağını gösteriyor.

Yemen'de askeri dengelerin değişmesi, yalnızca dışarıdan sağlanacak desteğe değil, Husilere karşı mücadele eden yerel güçlerin ne ölçüde ortak hareket edebileceğine de bağlı görünüyor.

Kaynak: Mepa News

google-arama.png

HABERE YORUM KAT
UYARI: Yorumların her türlü cezai ve hukuki sorumluluğu yazan kişiye aittir. Mepa News, yapılan yorumlardan sorumlu değildir. Her bir yorum 600 karakterle (boşluklu) sınırlıdır.