ABD-İran anlaşmasının detayları ortaya çıktı: Metinde neler yer alıyor?

ABD ile İran arasında imzalanan mutabakat zaptının metni basınla paylaşıldı.

Al Arabiya ve Bloomberg gibi kuruluşlar tarafından yayınlanan metinde anlaşmanın detayları yer aldı.

Buna göre mutabakat zaptının detayları şu şekilde:

1. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, mevcut savaştaki müttefikleriyle birlikte, bu Mutabakat Zaptı'nın imzalanmasıyla Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın derhal ve kalıcı olarak sona erdiğini ilan eder. Taraflar bundan böyle birbirlerine karşı herhangi bir düşmanca eylem başlatmayacaklarını ve birbirlerine karşı güç kullanma tehdidinden ya da güç kullanımından kaçınacaklarını taahhüt eder. Nihai anlaşma, bu maddenin ve kalan maddelerin hükümlerini teyit edecektir.

2. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, birbirlerinin egemenliğine ve toprak bütünlüğüne saygı göstermeyi ve birbirlerinin iç işlerine müdahale etmekten kaçınmayı taahhüt eder.

3. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, karşılıklı rıza ile uzatılabilecek azami 60 günlük bir süre içinde müzakere etmeyi ve nihai bir anlaşmaya varmayı taahhüt eder.

4. Bu Mutabakat Zaptı'nın imzalanmasının hemen ardından Amerika Birleşik Devletleri deniz ablukasını kaldıracak, İran İslam Cumhuriyeti'ne yönelik her türlü müdahaleyi veya engellemeyi önleyecek ve trafiği en fazla 30 gün içinde tam kapasitesine ulaştıracaktır. Gemi trafiği, İran İslam Cumhuriyeti açısından savaş öncesi trafik hacmiyle orantılı olacaktır. Amerika Birleşik Devletleri ayrıca nihai anlaşmadan sonraki 30 gün içinde kuvvetlerini çevre bölgelerden çekmeyi taahhüt eder.

5. Bu Mutabakat Zaptı'nın imzalanmasının ardından İran İslam Cumhuriyeti, İran tarafından teknik engellerin kaldırılması ve mayınların etkisiz hale getirilmesi ihtiyacını dikkate alarak, Basra Körfezi'nden Umman Denizi'ne ve Umman Denizi'nden Basra Körfezi'ne ticari gemi hareketinin 30 gün içinde savaş öncesi hacme ulaşacak şekilde yeniden başlamasını sağlamak için derhal adımlar atacaktır.

6. Amerika Birleşik Devletleri, bölgesel ortaklarıyla birlikte, İran İslam Cumhuriyeti'nin rehabilitasyonu ve ekonomik kalkınması için iki tarafça üzerinde anlaşılmış kapsamlı bir plan oluşturmayı ve en az 300 milyar dolarlık finansmanı sağlamayı taahhüt eder. Bu planın uygulama mekanizması, nihai anlaşmanın bir parçası olarak 60 gün içinde şekillendirilecektir.

İsrail'de güvenlik çevreleri ABD-İran anlaşmasından endişeli

7. Amerika Birleşik Devletleri, nihai anlaşmanın parçası olarak üzerinde uzlaşılacak bir takvim çerçevesinde, İran İslam Cumhuriyeti'nin karşı karşıya olduğu Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Yönetim Kurulu kararları dahil tüm yaptırımları ve birincil ya da ikincil nitelikteki tüm tek taraflı ABD yaptırımlarını sona erdirmeyi taahhüt eder.

8. İran İslam Cumhuriyeti, hiçbir zaman nükleer silah üretmeyeceğini yineler. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, zenginleştirilmiş materyalin akıbetinin ve İran'ın nükleer ihtiyaçları dahil karşılıklı olarak üzerinde uzlaşılmış diğer tüm nükleer bağlantılı konuların nihai anlaşmada yeterli şekilde ele alınması konusunda mutabık kalmıştır. Nihai anlaşma, bu maddenin hükümlerini teyit edecektir.

9. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, nihai anlaşmaya kadar mevcut durumu koruma konusunda anlaşmıştır. İran nükleer programında mevcut durumu koruyacak, Amerika Birleşik Devletleri ise İran'a yeni yaptırımlar uygulamayacak ya da bölgedeki kuvvetlerini güçlendirmeyecektir.

10. Amerika Birleşik Devletleri, bu Mutabakat Zaptı'nın imzalanmasının hemen ardından ve yaptırımların kaldırılacağı tarihe kadar, ABD Hazine Bakanlığı'nın İran ham petrolü, petrokimya ürünleri ve bunların türevleri ile bankacılık, sigorta, taşımacılık ve benzeri ilgili tüm hizmetlerin ihracatı için muafiyetler yayımlayacağını taahhüt eder.

11. Amerika Birleşik Devletleri, nihai anlaşmaya yönelik müzakerelerde sağlanan ilerleme ışığında, İran İslam Cumhuriyeti'ne ait dondurulmuş veya kısıtlanmış fonların ve varlıkların serbest bırakılacağını ve tamamen kullanılabilir hale getirileceğini taahhüt eder. Bu fonlar, ister ana hesapta tutuluyor ya da transfer edilmiş olsun, İran İslam Cumhuriyeti Merkez Bankası tarafından belirlenen herhangi bir nihai yararlanıcı ödemesi için kullanılacak ve tamamen kullanıma açık olacaktır. Amerika Birleşik Devletleri bu temelde gerekli tüm izinleri ve lisansları çıkarmayı taahhüt eder.

12. İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri, nihai anlaşmanın başarılı şekilde uygulanmasını ve gelecekteki bağlılığı denetlemek üzere bir uygulama mekanizması kurulması konusunda mutabık kalmıştır.

13. Bu Mutabakat Zaptı'nın imzalanmasının ardından ve bu Mutabakat Zaptı'nın 4, 5, 10 ve 11. maddelerinin uygulanmaya başlanmasına ilişkin güvencelerin alınması ve bu adımların uygulanmaya devam etmesi üzerine, İran İslam Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri yalnızca kalan maddelerle ilgili olarak nihai anlaşma müzakerelerine başlayacaktır.

14. Nihai anlaşma, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin bağlayıcı bir kararıyla onaylanacaktır.

Kaynak: Mepa News