İsrail Batı Şeria'daki bir bölgeden Filistinlileri tehcir etmeye hazırlanıyor

Jessica Buxbaum | New Arab | Tercüme: Mepa News

1997 ile 2007 yılları arasında İsrail, Arap Cahalin Bedevi kabilesinden 150 aileyi Doğu Kudüs çevresindeki köylerinden, Filistin kasabası Ayzeriye'nin uydu mahallesi olan ve Cebel, yani dağ olarak bilinen bölgeye taşıdı.

Kudüs belediyesine ait bir çöp sahasının yanına yerleştirilen bu Bedeviler yalnızca evlerini değil, geleneksel yaşam biçimlerini de kaybetti. Artık hayvanlarını otlatabilecekleri sınırlı araziye sahip taş şehir evlerinde yaşıyorlar.

Zorla çıkarıldıkları evlerin bulunduğu yerler bugün İsrail'in Ma'ale Adumim yerleşiminin parçası. Yaklaşık 30 yıl önce olduğu gibi, Doğu Kudüs çevresinde kalan Cahalin Bedevileri de şimdi İsrail'in E1 yerleşiminin kurulması için yeniden yerlerinden edilmeye zorlanıyor.

Mart 2026'da İsrail hükümeti, Cebel mahallesini yaklaşık 20 dönümlük arazi üzerinde 950 konutla genişletme planı başlattı. Yeni mahallenin kimler için olduğunu açıkça söylemese de hak örgütleri ve Cahalin Bedevileri, Şami mahallesinin Doğu Kudüs Bedevilerinin taşınacağı yer olarak tasarlandığını söylüyor.

İsrailli aktivist grup Peace Now'un Settlement Watch projesi eş direktörü Hagit Ofran, The New Arab'a yaptığı açıklamada, "Bu, Filistinli toplulukların sürülmesini meşrulaştırmak için bahane olarak kullanılmak isteniyor. 'Onların bir alternatifi var. Bu araziyi onlara tahsis ettik' diyecekler" dedi.

Cebel, Filistinlilere arazi ve konut sağlamak için değil, İsrail Yüksek Mahkemesi'nin el-Cahalin'in yerinden edilmesi sırasında devletin bir topluluğu alternatif sunmadan süremeyeceğine hükmetmesi nedeniyle kuruldu.

Şami planına karşılık, Han el Ahmer, Cahalin ve Ebu Nuvar Bedevi topluluklarından 208 kişi, İsrailli planlama hakları grubu Bimkom ile birlikte plana itiraz etti. İtirazda, planın bu toplulukları Kudüs'ün doğusundaki evlerinden zorla çıkarma çabalarının bir parçası olduğu savunuldu.

Toplulukların itirazı, işgal altındaki Batı Şeria'da sivil işleri denetleyen askeri kurum olan İsrail Sivil İdaresi'ne sunuldu. Bu başvuru, İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich'in, Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin kendisi hakkında tutuklama emri çıkarılması talebinin ardından Han el Ahmer'in yıkılması yönünde emir imzalamasından günler sonra yapıldı.

İtiraz edenler, genişleme için belirlenen alanın Bedeviler için uygun olmadığını belirtti.

İsrail'in Batı Şeria'daki planı ne?

Han el Ahmer topluluk temsilcisi Iyd Ebu Hamis, New Arab'a yaptığı açıklamada, "Orada hayvanlarımız için hareket özgürlüğü yok. Bu, Bedevi çevresine ve yaşam biçimine uygun değil" dedi.

Bimkom mimarı Alon Cohen-Lifshitz, arazinin kalkınma için ne kadar gerçekçi olmadığını dikkate alarak planın hiç uygulanamayabileceğini söyledi.

Lifshitz, "Topoğrafya aşırı. Yamaçlar inşaat için mantıksız. İnşa etmek çok pahalı olur, zemini tutmak için devasa bir duvar kazmanız gerekir" dedi.

Bu nedenle Lifshitz, konut projesinin uygulanmayacağını, bunun yerine bu Bedevi topluluklarının sürülmesini kolaylaştırmak için bir araç olarak kullanılacağını düşünüyor.

Bimkom mimarı Alon Cohen-Lifshitz, "Bu itiraz, Han el Ahmer'in tahliyesi ilerletilirken, bölgede Bedevi topluluklarını yoğunlaştırmayı ve zorla kentlileştirmeyi amaçlayan paralel bir planın da ilerlediğini gösteriyor. Bu yalnızca bir planlama girişimi değil, bu bir zorla transfer planıdır." dedi

Batı Şeria’da İsrail yıkımı: Filistinlilere ait 50'ye yakın işyeri yerle bir edildi

Daha büyük bir sürgün stratejisinin parçası

Ağustos 2025'te İsrail Sivil İdaresi'nin Yüksek Planlama Konseyi, Batı Şeria'nın E1 bölgesinde 3 binden fazla konut inşa edilmesine yönelik planları onayladı. E1, Kudüs'ün doğusunda ve Ma'ale Adumim'e bitişik, İsrail tarafından belirlenmiş bir bölge. Burada Han el Ahmer ve Ebu Nuvar köyleri dahil yaklaşık 7 bin Bedevi yaşıyor.

"Kıyamet yerleşimi" olarak adlandırılan E1, Batı Şeria'yı ikiye bölecek ve başkenti Doğu Kudüs olan bir Filistin devleti olasılığını ortadan kaldıracak. Smotrich de yerleşim onaylandığında bunun amacını açıkça kabul ederek E1'in "Filistin devleti fikrini gömdüğünü" söylemişti.

O tarihten bu yana hükümet, E1'in inşası için ihale yayımladı ve sözde "Egemenlik Yolu"nun inşası için Ayzeriye'de onlarca Filistinli işletmeyi yıktı. Bu otoyol, Filistin trafiğini E1 bölgesinden uzaklaştıracak ve Filistinlileri Batı Şeria'nın bu kısmından tamamen koparacak. Aynı zamanda Ma'ale Adumim'den Kudüs'e giden İsrailliler için kontrol noktalarından arındırılmış kesintisiz bir İsrail alanı oluşturarak ulaşımı kolaylaştıracak.

E1 yerleşiminin inşası, bağlantılı otoyol ve şimdi de Şami mahallesi planı, Han el Ahmer'i ve E1 bölgesinde bulunan diğer Bedevi topluluklarını sürmeye yönelik daha geniş çabanın parçaları.

Ofran, "İsrail Filistinlilere arazi vermek istemiyor. İsrailliler için arazi istiyor. Bu yüzden şimdi bütün bu toplulukları kovuyorlar ve herkesi Batı Şeria'nın A ve B bölgelerindeki kalabalık alanlarda yaşamaya itiyorlar. Amaçları bu, mümkün olduğunca çok arazi almak." dedi.

İsrail onlarca yıldır E1'i ilerletmeye ve Han el Ahmer'i sürmeye çalışıyor. Ancak bu adımlar büyük ölçüde uluslararası baskı nedeniyle durdurulmuştu.

Bazı Batılı ülkeler İsrail'e tartışmalı yerleşimi durdurma çağrısı yaptı ve yüklenicileri E1 ihalelerine teklif vermemeleri konusunda uyardı. Bu ülkeler, yerleşim inşasına katılmanın "uluslararası hukukun ciddi ihlallerine dahil olma" riski taşıdığını belirtti.

Ebu Hamis, bu aşamada uluslararası desteğin hayati olduğunu söyledi:

"Eğer buna itiraz ederlerse, İsrail emri uygulanmaz ve biz sürülmeyiz. Uluslararası toplum ve Amerikalılar bizim yanımızda olmazsa, İsrail'in kararı uygulanabilir ve biz kovuluruz."